واو : عاطفه .
له : جار و مجرور ، متعلّق به « يقضى » معطوف به « لى » .
فى : حرف جارّ .
درجات : اسم ، جمع مؤنّث ، معرب ، منصرف ، متصرّف ، مضاف ، مجرور به « فى » ، متعلّق به « يقضى » ظرف لغو .
الآخرة : مضاف اليه براى درجات و جمله « و اللّه يقضى الخ » مستأنفه و محلّى از اعراب ندارد .
ترجمه :
و خداوند براى من و او در درجات آخرت به بخششهاى بسيار و عطاياى فراوان حكمفرما .
شرح عربى :
و اللّه يقضى بهبات اى عطايا من فضله ، وافرة اى زائدة .
و الجملة خبريّة ، اريد بها الدّعاء اى اللّهمّ اقض بذلك لى ، قدّم نفسه لحديث ابى داود :
كان رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم اذا دعا بدء بنفسه .
و له فى درجات الآخرة ، اى مراتبها العلّيّة .
ترجمه و شرح :
و خداوند متعال به هبهها يعنى بخششهائى از فضل و كرمش حكم فرمايد آن هبههائى كه وافر يعنى زياد و فراوان مىباشد .
جمله : « و اللّه يقضى الخ » به صورت خبريّه بوده ولى مراد از آن دعاء و انشاء مىباشد .
و تقدير كلام چنين است :
بار خدايا حكم فرما به عطايا و بخششهائى براى من و او در مراتب علّيّه و بلند آخرت مصنّف خود را برابن معط در دعائيكه نموده مقدّم داشت و جهتش
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — صفحة 29
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٩