نون مىباشد و آنها عبارتند از :
1 - تثنيه مذكّر غائب مانند : يفعلان .
2 - تثنيه مؤنّث غائب مانند : تفعلان .
3 - مفرد مؤنّث حاضر مانند : تفعلين و تدعين .
4 - جمع مذكّر غائب مانند : يفعلون .
5 - جمع مذكّر حاضر مانند : تفعلون .
سپس مصنّف گويد :
و حذف نون در اين افعال را علامت جزم و نصبشان قرار بده .
شارح گويد :
حذفها ، بنصب خوانده شده تا منصوب باشد به « اجعل » مقدّر و ضمير در آن به « نون » راجع است .
و حاصل آنكه حذف نون را در افعال مذكور علامت براى جزم و نصب قرار بايد داد .
و وجه آن در نصب اينستكه حالت نصب را حمل برجزم بايد نمود همانطوريكه در تثنيه و جمع اسماء نصب را برحالت جرّ حمل مىكنند .
و سپس گويد :
كلمه « سمة » در عبارت مصنّف به معناى علامت است .
و بعد از آن مىافزايد :
جزم مانند : لم تكونى چه آنكه در اصل « تكونين » بوده و پس از دخول جازم يعنى ( لم ) نون ساقط شد .
و نصب مانند : لترومى مظلمة زيرا كلمه « ترومى » در اصل ترومين بوده و چون بعد از لام جارّه آن ناصبه مقدّره است از اينرو در مقام نصب نون را از « ترومين » حذف نمودند .
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — صفحة 176
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص١٧٦