شارح ( ره ) در ذيل [ ذكر المشاهدة كالميل الخ ] مىفرماين :
بنابراين مجرّد شهادت به زنا بطور مطلق و بدون ذكر رؤيت و مشاهده كفايت نمىكند و قبلا در حديث ماعز بن مالك مضمونى نقل شد كه بر اين معنا تنبيه مىنمود .
و نيز ابو بصير از مولانا ابى عبد اللّه عليه السلام روايت كرده كه حضرت فرمودند :
مرد و زن را سنگسار نمىكنند مگر آنكه بر عليه ايشان چهار شاهد قائم شده كه جملگى بر جماع و ايلاج شهادت كنند به نحوى كه ميل در سرمهدان داخل شده باشد .
و در روايت صحيحه حلبى از حضرت صادق عليه اسلام آمده كه حضرت فرمودند :
حدّ رجم و سنگسار اين است كه چهار شاهد شهادت دهند كه با چشم خود ديدهاند فلانى نرينه خود را در ف رج فلان زن ادخال و اخراج كرده است .
سپس مرحوم شارح مىفرماين :
و نيز مجرّد ادّعاى رؤيت نيز كافى نبوده مگر آنكه به دنبال ادّعاى رؤيت و معاينه اضافه كنند :
بين زن و مرد مزبور عقد نكاح و ملك يمين و نيز شبههاى وجود نداشته است .
بلى ، البته لازم نيست بگويند بطور يقين عقد و شبههاى وجود نداشته بلكه همينقدر كه شهادت به زناى ايشان داده و اظهار نمودند به سببى كه موجب تحليل زن براى مرد باشد علم ندارند كفايت مىكند
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 55
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٥٥