اشكالى كه به مختار مرحوم مصنف و علامه و سعيد مىباشد اينستكه :
ثلث بطور مطلق نصيب اخوال نيست بلكه تنها در مورديكه با اعمام اجتماع كنند اين رقم به آنها داده مىشود و در غير اين صورت يعنى موردى كه بدون اعمام و تنها از ميّت باقى مانده باشند تمام مال را به آنها بايد داد حال در اين حال اگر يكى از زوجين مزاحم ايشان گرديد اين مزاحمت تنها نسبت به اخوال ابى يا ابوينى بوده و بدين ترتيب سهم اخوال امّى يعنى سدس در صورت وحدت و ثلث بفرض تعدد از معارض خالى مىماند پس در نتيجه بايد بگوئيم :
اخوال امّى در اين فرض سهمشان سدس يا ثلث اصل ما ترك است نه سدس ثلث يا ثلث آن .
قوله : و يشكل : ضمير نائب فاعلى بمختار مرحوم مصنف و علامه و سعيد راجعست .
قوله : بانّ الثلث : يعنى ثلث ما ترك .
قوله : نصيبهم مع مجامعة الاعمام : ضمير در [ نصيبهم ] باخوال راجعست .
قوله : و الّا فجميع المال لهم : يعنى و اگر با اعمام اجتماع نكنند تمام مال تعلّق به آنها يعنى اخوال دارد .
قوله : فاذا زاحمهم : ضمير مفعولى در [ زاحمهم ] به اخوال عود مىكند .
قوله : زاحم المتقرّب منهم بالاب : ضمير در [ زاحم ] به احد الزّوجين و در [ منهم ] به اخوال بر مىگردد .
قوله : و هو السدس : ضمير [ هو ] به حصّه راجع بوده و تذكير
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 97
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٩٧