تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 304

مساهمون:

ص٣٠٤
توضيح مثلا واحد پول ايران [ تومان ] است حال يك تومان و دو تومان و سه تومان و به همين قياس هرچه بالاتر برويم اين ارقام را ارقام صحيح مىگويند بنابراين رقمى كه مادون و كمتر از تومان باشد رقم منكسر محسوب مىشود همچون نه ريال يا هشت ريال و هرچه به پائين رويم . چنانچه اگر واحد را ريال قرار دهيم يك ريال و دو ريال و سه ريال و هرچه به همين ترتيب بالا رويم ارقام صحيح محسوب مىشوند و در قبال آن رقم پائين‌تر از ريال همچون شاهى و سنّارى و غاز و عبّاسى و امثال اينها ارقام منكسر مىباشند . و در حساب اهل رياضى [ يك ] را واحد صحيح قرار داده از اينرو اعداد دو ، سه ، چهار و غيره را كه هركدام مشتمل بر دو واحد يا بيشتر هستند اعداد صحيح خوانده‌اند لذا هر عددى كه رقمش يا اصلا كمتر از واحد بوده همچون نصف واحد يا ثلث آن و به همين ترتيب و يا مشتمل بر واحد و مقدارى بيشتر از آن بوده بطورى كه مقدار زائد بحدّ يك واحد نمىرسد همچون يك واحد و نيم يا دو واحد و ثلث آن و امثال اينها را اعداد منكسر خوانند و در اصطلاح از آنها به [ كسر ] تعبير مىنمايند . كسر به اصطلاح ارباب رياضى داراى دو اطلاق است : 1 - كسر اعشارى . 2 - كسر متعارفى . كسر اعشارى از مصطلحات جديد و حادث است كه در سابق مرسوم نبوده و آن اينست كه ابتداء عدد صحيح را از سمت چپ نوشته و مقدار كسر را كه بهمراه دارد پس از علامتى بنام [ مميّز ] قرار مىدهند مثلا رقم