و اگر وى فاقد فرج و نشانه ذكوريّت و انوثيّت بود يا احيانا واجد هردو باشد حكم سابق را دربارهاش اجراء مىكنيم يعنى براى تعيين تذكير و تأنيث او متوسّل به قرعه مىگرديم .
پس از آن مىفرماين :
آنچه بيان شد در ارتباط با ارث اين شخص بود و امّا حكمش از نظر شهادت و حاجب واقع شدن نيز مشابه و مماثل ميراث بوده و از هر طريقى كه در باب ارث تعدّد يا وحدت او را احراز نموديم در دو باب مزبور نيز همان طريق را بايد پيمود بنابراين همانطورى كه طبق قضاوت حضرت امير المؤمنين عليه السلام از طريق بيدار نمودن ميتوان به مطلوب رسيد در اين دو باب نيز براى احراز تعدّد و وحدت وقتى هردو خواب هستند يكى از آنها را بيدار مىكنيم اگر هدو با هم بيدار شدند معلوم مىشود كه يكى بوده و متعدّد نيستند و اگر يكى بيدار شده و ديگرى بيدار نگرديد تعدّدشان محرز مىگردد فلذا در صورت عادل بودنشان بعنوان شاهد از هردو مىتوان استفاده كرد چنانچه اگر برادر ابوينى يا ابى ميّت باشند باعث حجب از مادر شده و نميگذارند كه مادر بيشتر از سدس ارث ببرد .
قوله : معقد الازار : يعنى محل گرده زدن لنگ .
قوله : عند الخصر : كلمه [ خصر ] بفتح خاء و سكون صاد وسط و كمر انسان را مىگويند .
قوله : ام غيره : يعنى غير ذكر باشد .
قوله : و تعدّده : يعنى تعدّد ما فوق .
قوله : ليترتب عليه الارث : ضمير در [ عليه ] به كلّ واحد من
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 243
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٤٣