تفسير هركدام يكى از دو احتمال ثابت و تقويت مىشود :
مثلا جوهرى در صحاح اللغة مىگويد :
اتانا فلان طروقا ، اذا جاء بليل يعنى وقتى مىگويند :
اتانا الخ مقصودشان اين است كه فلانى در شب نزد ما آمد .
و اين تفسير و معنا شامل جميع طول شب مىشود يعنى از ابتداء مغرب تا طلوع صبح .
ولى ابن اثير در نهايه چنين آورده :
گفته شده كه اصل [ طروق ] از [ طرق ] به معناى [ دقّ ] يعنى كوبيدن است و كسى كه در شب به خانه بازمىگردد ازاينرو به [ طارق ] موسوم شده كه نياز به كوبيدن درب دارد .
و اين تفسير براى [ طرق ] اشعار دارد كه مقصود بعد از كلون كردن و بستن دربها است و احتمالا از نظر ما تفسير دومى پسنديدهتر است .
[ تبصره راجع بدخول باهل يا بر همسر ]
تبصره
سپس مرحوم شارح مىفرماين :
ظاهرا در حكم مزبور بين همسر و غير آن فرقى نيست چه آنكه در روايت لفظ اهل وارد شده و پرواضح است كه اهل هم بر همسر اطلاق شده و هم بر غير او .
البته ناگفته نماند كه حكم بكراهت نسبت به همسر آكد است و از اين گذشته تناسبش با باب نكاح بيشتر از ديگران مىباشد .
قوله : و فى تعلّق الحكم بمجموع الليل : مقصود از [ حكم ]