شده پس باعتبار لفظ جنايت كه سبب است از مسبب يعنى ارش تعبير به تأنيث شده و به همين ترتيب ضمير در [ لا يقتضيها ] نيز به آن راجع است .
قوله : كنتاج الدابة : مقصود ولد دابه است .
قوله : حيث يضمن : كلمه [ يضمن ] به صيغه مجهول بوده و ظرف يعنى [ حيث ] متعلق به [ حادثا ] است .
قوله : لانه بمقتضى العقد ايضا : ضمير در [ لانه ] بعيب حادث در ضمان بايع راجع است و مقصود از كلمه [ ايضا ] اين است كه همانطورى كه عيب موجود ضمانش به عهده بايع است و ارش ناشى از آن بمقتضاى عقد مىباشد عينا ارش ناشى از حصول عيب بعد از عقد و در ضمان بايع نيز چنين مىباشد .
قوله : حالته : يعنى حالة العقد .
قوله : كغيره : يعنى همانطورى كه غير مصنف ( ره ) نيز به قيد مزبور تصريح نمودهاند .
متن :
و لا يقوم أبعاض الجملة و يخبر بما يقتضيه التقسيط من الثمن و إن كانت متساوية ، أو أخبر بالحال ، لأن المبيع المقابل بالثمن هو المجموع ، لا الأفراد و إن يقسط الثمن عليها في بعض الموارد ، كما لو تلف بعضها ، أو ظهر مستحقا .
شرح فارسى :
مرحوم مصنف مىفرماين :
بعضى از مجموع متاعى را نبايد به قيمت درآورده و در مقام اخبار به آنچه كه تقسيط و توزيع مقتضى از ثمن خبر دهند اگرچه متاع از امور مثلى يعنى اشيائى كه اجزائش از حيث قيمت با
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 147
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص١٤٧