قوله : بالعشر او نصفه : كلمه [ بالعشر ] جار و مجرور بوده و متعلق به [ التقدير ] مىباشد .
قوله : لا تخيير بين الامرين : زيرا قول به تخيير قول ثالث شده و بدين وسيله خرق اجماع مركب مىشود چه آنكه در مسئله مورد بحث تنها دو قول است ( تعيّن مهر المثل و تعين عشر و نصف آن ) .
متن :
و أغرم الأجرة عما استوفاه من منافعها ، أو فاتت تحت يده
و قيمة الولد يوم ولادته لو كان قد أحبلها و ولدته حيا .
شرح فارسى :
مرحوم مصنف مىفرماين :
و نيز بر مشترى واجب است اجرت و قيمت فرزندى كه از كنيز متولد شده به صاحبش رد نمايد .
شارح ( ره ) مىفرماين :
مقصود از اجرت ، اجرت منافعى است كه مشترى از كنيز استفاده كرده است يا اگر هم استفاده ننموده در تحت سلطه وى از كنيز از بين رفته است .
و ملاك در قيمت فررزند ، قيمت روز ولادتش مىباشد و پرواضح است كه اين حكم در جائى است كه كنيز بواسطه نزديكى مشترى با وى حامل شده و وضع حل نموده باشد .
قوله : عما استوفاه من منافعها : مؤلف گويد :
منافعى كه مورد ضمان مشترى است بر دو گونه مىباشند :
1 - منافع مستوفاة : يعنى منافعى كه مشترى از آنها
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 314
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٣١٤