وقف بر اهل ذمه همچون يهود و نصارى صحيح و مشروع است حال اگر معابد ايندو طائفه را مورد و متعلق وقف قرار دادند همان طورى كه مساجد و مشاهد را قرار مىدهند مىبايد معناى آن در - حقيقت وقف بر نفس اهل ذمه بوده نهايت ايشان از آنها در مورد خاصى كه عبادت باشد بايد استفاده كنند در حالى كه به فتواى هيچيك از فقهاء اين وقف صحيح نيست .
جواب
بين وقف بر مساجد و وقف بر معابد اهل ذمه فرق بوده و قياس ايندو بر هم صحيح نيست زيرا وقف بر مساجد بنفع مسلمين و بمصلحت ايشان است و در عين حال و از اين جهت گذشته نفس اينمصلحت طاعت و قربت محسوب مىشود از اينرو اين جهت و امثالش از جهات ديگر همچون مشاهد و قناطر از جمله مصالحى است كه شارع مقدس بما در آن اذن داده و مىتوان آن را در حيّز وقف و متعلق آن قرار داد بخلاف معابد يهود و نصارى چه آنكه وقف بر اين اماكن وقف بر جهت خاصى است كه صرفا مصلحت شخص ايشان در آن تأمين شده با اين ملاحظه كه معصيت و نافرمانى خداوند متعال در آن است و بديهى است كه وقف بر آن و كمك به ايشان در خصوص اين معصيت از مصاديق اعانه بر حرام بوده و موجب اين مىشود كه واقف ايشان را بر اجتماع در اين معابد جهت عبادات محرمه و نيايش غير جايزه كمك كرده باشد و اين چنين وقفى صحيح نيست بخلاف وقف
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 385
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٣٨٥