تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المباحث الأصولية (فارسى) — صفحة 70

مساهمون:

ص٧٠
دختران جوان را وأدار بر فحشاء نكنيد اگر اراده عفّت وپاكدامنى دارند . اگر جمله شرطيّه داراى مفهوم باشد مفاد آية چنين ميشود : اگر دختران جوان اراده عفّت نداشتند آنان را بر عمل فحشاء وأدار كنيد . پرواضح است كه اينمعنا برخلاف اجماع بلكه با ضرورت مخالفت دارد .

جواب از استدلال سوّم منكرين مفهوم

قائلين به ثبوت مفهوم از ايندليل جواب داده وگفته‌اند : اجماع وضرورت مزبور قرينه‌اند كه اينجمله در آية شريفه مفهوم ندارد وقائلين به ثبوت مفهوم منكر نيستند كه أحيانا در برخى از تراكيب قرينه بر نبودن مفهوم وجود دارد .

خلاصه بحث ومختار مؤلّف

خلاصه بحث آنستكه ، از نظر ما مفهوم براي جملات شرطيّه ثابت است ودليل همانطوريكه گفته شد همان اطلاق بوده وبر منكرين لازم است اطلاق را خدشه نمايند كه آن هم قابل خدشه نمىباشد .

تنبيه ( 1 )

مفهوم ، عبارتست از انتفاء سنخ حكم در وقتي كه شرط منتفى باشد . كلمه « سنخ » احتراز است از « شخص حكم » چه آنكه انتفاء شخص حكم امرى است عقلي كه مترتّب است بر انتفاء موضوعش ؛ بنابراين ، در وصايا وأوقاف ونذور اگر حكم منتفى باشد اين انتفاء از باب دلالت مفهوم نيست