وجودش قبل از مأموربه بوده ويا بعد از آن تحقّق يافته ويا بأهم مقارن باشند چه آنكه صفت حسن وكمال از قبل اضافه پيدا كردن مأموربه بآن حاصل ميشود ، يعنى امر مزبور طرف اضافه مىباشد ودر طرف بودن هيچ فرقى بين مقدّم ومؤخّر ومقارن نمىباشد .
ناگفته نماند كه هرسه مقدّمه محلّ نزاع ومعركه آراء مىباشند .
مقدّمه سوّم تقسيم واجب
براي واجب ( ذو المقدّمه ) نيز تقسيماتى است :
1 - واجب مطلق وواجب مشروط
واجب باعتبار مشروط بودن وجوبش بمقدّمه يا عدم آن بر دو قسم است :
1 - واجب مطلق .
2 - واجب مشروط .
واجب مطلق : عبارتست از واجبي كه وجوبش موقوف بر وجود مقدّمه نباشد ، مانند : نماز نسبت به طهارت كه وجوب نماز هيچ توقّفى به وجود طهارت ندارد .
واجب مشروط : آنستكه ، وجوب آن وابسته بوجود مقدّمه باشد ، مانند :
حجّ نسبت به استطاعت كه در صورتي حجّ واجب است كه استطاعت وجود پيدا كند .
2 - واجب معلّق وواجب منجّز
مرحوم صاحب فصول واجب منجّز را اينطور تعريف فرموده :
واجب منجّز ، واجبي است كه حصول آن موقوف به أمور غير مقدور