تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المباحث الأصولية (فارسى) — صفحة 142

مساهمون:

ص١٤٢
حكم مىكنند .

شبهه موضوعيه تحريميّه

شبهه موضوعيه تحريميّه مانند قطعه گوشتى كه مردّد است بين ميته ومذكّى بودن . در اينصورت ادلّه‌اى از قبيل : كلّ شئ لك حلال حتّى تعلم انّه حرام بعينه . جارى بوده وظاهرا بين اصوليون واخبارىها در آن اختلافى نيست وهردو دسته به برائت قائل هستند .

شبهه حكميه وجوبيه

در اينمسئله نيز چهار فرض متصوّر است : 1 - شبهه وجوبيه‌اى كه منشاء آن عدم النّص باشد . ومقصود از « نصّ » نصّ معتبر است ؛ بنابراين ، اگر در موردى خبر ضعيف يا فتوائى بر وجوب شيئى قائم شد از آن به شبهه وجوبيّه تعبير مىكنند ، مثل اينكه روايت ضعيفى وارد شده كه دلالت بر وجوب دعاء در وقت رؤيت هلال مىكند . حكم در اينقسم از شبهه باتّفاق أصولي واخبارى برائت است . 2 - شبهه وجوبيه‌اى كه منشاء آن اجمال النّص باشد . مثل اينكه در روايتي لفظ امر وارد شده وچون امر مشترك است بين وجوب واستحباب يا وجوب واباحه ، لذا در حكم آن شك مىكنيم . در اين فرض باتّفاق اخبارى وأصولي حكم عدم وجوب احتياط است . 3 - شبهه وجوبيه‌اى كه منشاء آن تعارض نصين باشد ، مثلا روايتي بر وجوب شيئى وروايت ديگر بر استحباب آن دلالت كند . در اينقسم نيز حكم عدم وجوب احتياط بوده وظاهرا بين اخبارى و