حرمت .
ب : شبهه تحريميّه وآن موضعي است كه امر دائر باشد بين حرمت وغير وجوب .
ج : شبهه بين محذورين وآن در جائى است كه امر دائر باشد بين وجوب وتحريم .
واز ملاحظه اين سه قسم با چهار قسم گذشته دوازده صورت تصوير ميشود كه از اين دوازده صورت يكبار در شك در تكليف وبار ديگر در شك در مكلّف به صحبت مىنمايند ومجموع دو باب بيست وچهار مسئله ميشود كه از دوازده صورت آن در مبحث برائت يعنى مبحث شك در تكليف واز دوازده صورت ديگر در مبحث اشتغال يعنى ، مبحث شك در مكلّف به سخن رانده ميشود .
بحث هشتم مبحث برائت
چنانچه گفتيم در اين مبحث از مسائل شك در تكليف صحبت ميشود وآن بر دو قسم است :
1 - شبهات حكميّه .
2 - شبهات موضوعيّه .
وهمانطوريكه بيان شد شبهه حكميّه منشأش سه امر ممكنست باشد :
الف : عدم النّص .
ب : اجمال النّص .
ج : تعارض النّصيّن .
واز ضرب اين چهار صورت ( سه صورت شبهه حكميّه ويك صورت شبهه موضوعيّه ) در سه شبهه وجوبيّه ، تحريميّه ودوران بين محذورين دوازده