تجزيه وتركيب
همزه : حرف استفهام .
أنت : ضمير منفصل مرفوع ، مبتدأ .
فعلت : فعل وفاعل ، خبر براي « أنت » .
هذا : مفعول براي « فعلت » .
قوله : لم يعلموا انّه الفاعل : ضمير در « انّه » به حضرت إبراهيم عود مىكند .
قوله : لانّ الهمزة لم تدخل الخ : يعنى چون همزه بر فعل داخل نشده پس معلوم ميشود كه فعل نه مورد استفهام بوده ونه تقرير .
قوله : ألم تعلم انّ اللّه الخ : آية ( 106 ) از سوره بقره .
تجزيه وتركيب
همزه : حرف استفهام .
لم تعلم : فعل مضارع مجزوم .
ان : از حروف مشبهة بالفعل .
اللّه : اسم انّ .
على : حرف جار .
كلّ : مجرور به « على » مضاف ، متعلق به قدير .
شيى : مضافاليه .
قدير : خبر براي « ان » وجمله « ان » با اسم وخبرش سدّ مسد مفعولين براي « تعلم » .
قوله : قد اعتذر عنه : كلمه « اعتذر » بصيغة مجهول بوده ودر اينجا يعنى جواب داده شده است .
الكلام الغني (شرح فارسى بر باب اول مغنى) (فارسى) — صفحة 87
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٨٧