ترجمه :
مسئله نحوى
در پارهاى عبارات أهل لسان اينطور شنيده شده كه أم متصله ومعطوفش را حذف مىكنند مانند آنچه در قول هذلى آمده :
دعاني إليها القلب انّى لامره * سميع فما ادرى ارشد طلابها
مؤلّف گويد :
قبلا ترجمه اين بيت گذشت لذا از تكرار آن خوددارى مىكنيم .
تقدير آن أرشد طلابها أم غىّ مىباشد .
البتة أدباء تقدير اين كلام را چنين دانستهاند ولى همانطورى كه قبلا گذشت ما در آن بحث ومناقشه داريم .
بعضي از أهل أدب اجازه دادهاند كه معطوف به « أم » حذف شود بدون « أم » لذا در ذيل فرموده حقتعالى :
أفلا تبصرون أم ( آيا پس بينا نميشويد يا . . . )
گفته است :
بر كلمه « أم » بايد وقف نمود وتقدير آن :
أفلا تبصرون أم تبصرون مىباشد وبعد از « أم » ابتداء كلام شروع شده و « انا خير » مبتدأ وخبر مىباشد .
مصنّف مىگويد :
اينمقاله باطلست زيرا حذف معطوف بدون عاطف تا بحال شنيده نشده لذا در آية شريفه مىگوئيم معطوف جمله « انا خير » مىباشد ووجه معادله بين اينجمله وجمله قبل از آن اينستكه أصل كلام چنين بوده :
أفلا تبصرون أم تبصرون .
سپس جمله اسميه « انا خير » بجاى جمله فعليه يعنى « أم تبصرون » قرار داده شد
و