شرح
قوله : لانّ المعنى معها ليس على الاستفهام : ضمير در « معها » به « أم » راجع است .
قوله : لانّه خبر : ضمير در « لانّه » به كلام راجع است .
قوله : وليست تلك كذلك : مشاراليه « تلك » قسم دوّم از « أم » مىباشد .
قوله : كما تقدم : منظور آية شريفه : سواء عليهم استغفرت لهم الخ مىباشد .
قوله : ولست أبالي بعد فقدى مالكا الخ :
تجزيه وتركيب
لست : از افعال ناقصه ، تاء اسمش مىباشد .
أبالي : فعل مضارع ، صيغه متكلم وحده ، خبر براي « ليس » ، متعدي .
بعد : اسم ، مضاف ، ظرف ، متعلّق به « لست » .
فقدى : مضاف ومضافاليه ومضاف نيز مضافاليه مىباشد واضافه « فقد » به ضمير متكلم از قبيل اضافه مصدر به فاعل است .
مالكا : مفعول است براي « فقدى » .
أ : از ادات استفهام .
موتى : مضاف ومضافاليه ، مبتدأ .
ناء : اسم فاعل ، خبر براي « موتى » وجمله اسميه در محل مفعول براي « أبالي » است .
أم : حرف عطف ، متصله .
هو : ضمير منفصل مرفوع ، مبتدأ .
الآن : ظرف زمان .
واقع : اسم فاعل ، خبر براي « هو » وجمله اسميه معطوف است بر جمله اسميّه قبل .
قوله : سواء عليكم ادعوتموهم الخ : آية ( 193 ) از سوره أعراف .
الكلام الغني (شرح فارسى بر باب اول مغنى) (فارسى) — صفحة 288
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٨٨