جمله متعرضه مىباشد .
3 - إذ
معناى سوّم عبارتست از « إذ » چنانچه اينمعنا از برخى أدباء در ذيل « ان » مكسوره قبلا نقل گرديد وهمين معنا را بعضي از أهل أدب در ذيل فرموده حقتعالى كه ذيلا نقل مىگردد قائل شدهاند :
بل عجبوا ان جائهم منذر منهم ( بلكه تعجّب كردند زمانيكه ترسانندهاى از ايشان نزدشان آمد ) ونيز در آية شريفه :
يخرجون الرّسول وايّاكم ان تؤمنوا ( بيرون مىكنند رسول وشما را زمانيكه باو گرويديد ) .
وهمچنين در قول شاعر :
أتغضب ان اذنا قتيبة حزتا الخ .
ولى حق اينستكه « ان » در تمام اين أمثلة وعبارات مصدريّه بوده وقبل از آن لام علّت مقدّر است .
4 - لئلّا
معناى چهارم عبارتست از اينكه « ان » بمعناى « لئلّا » باشد .
اينمعنا را بعضي در ذيل آية شريفهاى كه ذيلا نقل مىشود قائل شدهاند :
يبيّن اللّه لكم ان تضلّوا ( آشكار وبيان مىكند براي شما خداوند تا گمراه نشويد ) .
ونيز لفظ « ان » در قول عمرو بن كلثوم تغلبى را بر همين معنا حمل كردهاند :
نزلتم منزل الأضياف منّا * فعجّلنا القرى ان تشتمونا
يعنى : فرود آمديد شما منزل نزديكى را مانند منزل ميهمانها پس تعجيل نموديم در كشتن شما تا شما ما را نكشيد .
ولى حق اينستكه « ان » در آية شريفه وبيت مصدريّه بوده وأصل آن در آية :