قوله : فقرىء بالوجهين : يعنى بفتح همزه وبكسر آن .
قوله : ان تضلّ أحدهما : آية ( 282 ) از سوره بقره .
قوله : ولا يجرمنّكم شنآن قوم : آية ( 2 ) از سوره مائده .
تجزيه وتركيب
لا : ناهيه .
يجرمنكم : فعل مضارع با مفعولش ومؤكّد به نون تأكيد ثقليه ، صيغه مفرد ، مذكر ، غائب ثلاثي مجرد ، از باب ضرب ، يضرب ، متعدي ، معلوم .
شنآن : فاعل براي « يجرمنكم » ، مضاف .
قوم : مضافاليه .
ان : مخفّفه از مثقله وضمير منصوبى محذوف اسمش مىباشد .
صدّوكم : فعل وفاعل ومفعول ، ماضي ، صيغه جمع ، مذكر ، غائب ، ثلاثي مجرد از باب نصر ، ينصر ، مضاعف ، متعدي ، معلوم وجمله « ان صدوكم » صفت است براي « قوم » .
قوله : افنضرب عنكم الذكر : آية ( 5 ) از سوره زخرف .
قوله : وقد مضى انّه روى بالوجهين : ضمير در « انّه » بمعناى « شأن » مىباشد .
قوله : ابا خراشة امّا أنت ذا نفر الخ :
تجزيه وتركيب
ابا خراشه : مناداى مضاف ، منصوب ، حرف نداء محذوف است .
اما : مركّب از « ان » شرطية و « ماء » زائده .
أنت : اسم است براي « كنت » محذوف .
ذا نفر : مضاف ومضافاليه ، خبر براي « كان » محذوف .
الكلام الغني (شرح فارسى بر باب اول مغنى) (فارسى) — صفحة 239
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٣٩