و همچنين است قياس :
لم يبع : نفروخته است يكمرد غائب در گذشته .
لم يبيعا : نفروختهاند دو مرد غائب در گذشته .
لم يبيعوا : نفروختهاند مردان غائب در گذشته .
و نيز :
لم يخف : نترسيده است يكمرد غائب در گذشته .
لم يخافا : نترسيدهاند دو مرد غائب در گذشته .
لم يخافوا : نترسيدهاند مردان غائب در گذشته .
و قياس كن بر آن امر را مانند :
صن : حفظ كن تو يكمرد حاضر
صونا : حفظ كنيد شما دو مرد حاضر
صونوا : حفظ كنيد شما مردان حاضر
صوني : حفظ كن تو يكزن حاضر
صونا : حفظ كنيد شما دو زن حاضر
صنّ : حفظ كنيد شما زنان حاضر
شرح
اذا سكن ما بعده : ضمير در « بعده » به عين راجع است .
و يثبت اذا تحرّك : ضمير در « يثبت » به عين و در « تحرّك » به ما بعد برمىگردد .
و قس عليه الامر : ضمير در « عليه » به مضارع مجزوم برمىگردد .
متن : و بالتّأكيد : صوننّ ، صونانّ ، صوننّ ، صوننّ ، صونانّ ، صنّانّ .
الكلام اللطيف في شرح التصريف (فارسى) — صفحة 89
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٨٩