و حروف علّه عبارتند از : واو و ياء و الف و به آنها حروف مدّ و لين نيز مىگويند .
بايد توجّه داشت الفى از حروف علّه است كه از واو يا ياء قلب شده باشد .
انواع معتلّ هفت تا است بشرح زير :
نوع اوّل معتلّ الفاء
معتلّ الفاء كلمهاى است كه فاء الفعلش حرف علّه باشد و به آن « مثال » نيز گفته مىشود زيرا در احتمال حركات با صحيح مشابه و مماثل است چنانچه وعد با ضرب و نصر شباهت دارد .
امّا معتلّ الفائى كه فاء الفعلش واو باشد پس واو از مضارع آنكه بر وزن « يفعل » بكسر عين باشد و نيز از مصدرش كه بر وزن « فعله » هست حذف شده ولى در ساير تصاريفش سالم و محفوظ باقى مىماند فلذا مىگوئى :
وعد ( وعده داد ) ماضى معلوم .
يعد ( وعده مىدهد ) مضارع معلوم .
عدة ( وعده دادن ) مصدر .
وعدا ( وعده دادن ) مصدر .
واعد ( وعدهدهنده ) اسم فاعل .
موعود ( وعدهداده شده ) اسم مفعول .
عد ( وعده بده ) امر حاضر .
لا يعد ( نبايد وعده دهد ) نهى .
و همچنين است :