خطبه خواندن خطيب شامى در مسجد جامع و ذمّ شاه اولياء سلام اللّه عليه و به منبر رفتن حضرت سجّاد عليه السّلام و مفتضح نمودن آن حضرت رجس نجس يعنى يزيد پليد را
از جمله مصائب اهل بيت سلام اللّه عليهم در شهر شام تار اين بود كه در اين شهر به حكم يزيد ناپاك خطيب شامى در مسجد جامع به منبر رفت و در حضور حجّت خدا و ازدحام مردم مدح آباء و اجداد يزيد پليد و مذمّت از شاه اولياء نمود .
حكايت منبر رفتن خطيب و خطبه مشتمل برمذمّت شاه اولياء را ارباب مقاتل و مورخين در كتب خود به اجمال و تفصيل نقل كردهاند و در اينكه اين قضيه اتفاق افتاده و چنين خطبهاى خوانده شده اختلافى نيست منتهى بعضى معتقدند خطبه در مجلس شوم يزيد و در بارگاه آن پليد خوانده شده چنانچه مرحوم سيّد در لهوف و برخى ديگر اينطور فرمودهاند و بعضى مىگويند در مسجد جامع دمشق و در مقابل ازدحام مردم صورت گرفته ، ما قبلا به خواندن خطبه در مجلس يزيد اشاره كرده و آن را نقل نموديم و اينك خطبهاى كه آن شامى شوم در مسجد جامع دمشق ايراد كرده است را در اينجا مىآوريم
مرحوم شيخ طبرسى در احتجاج و ابو مخنف در مقتل و ابن شهرآشوب در مناقب اين خطبه را نقل كردهاند و مرحوم علّامه مجلسى در بحار اين واقعه را از مناقب نقل كرده و مبسوطتر از ديگران به شرح آن پرداخته است و بيان آن چنين مىباشد :
يزيد امر كرد جار زدند و مردم را خبردار كردند در مسجد جامع خطيبى اشدق و زبانآور را گفت تا به منبر رود و خطبه كه مشتمل برذم شاه اولياء باشد بخواند فصعد الخطيب المنبر خطيب از سعادت بىنصيب از جاى برخاست اوّل حمد و ثناى الهى نمود ثم اكثر الوقيعة فى علىّ و الحسين عليهما السّلام پس در حق شاه اولياء و سيّد الشّهداء زبان وقيعت آخت و لسان قباحت پرداخت و در تعريف معاويه و