معروف شده و با سنگ سفيد گرداگرد كعبه را احاطه كرده است . اطراف حِجر را هم سنگ چين كردهاند . از آن پس ، طواف كنندگان از پشت آن طواف مىكردند . درِ كعبه را هم بالاتر از زمين بردند و درِ پشت را بستند . بناى كعبه همينگونه بود تا آنكه « عبداللَّه بن زبير » در زمان يزيد به كعبه پناهنده شد و اين مكان مقدس به وسيلهء عامل يزيد حُصَين بن نُمير ، كه بعد از مسلمبن عقبه و كشتار مردم مدينه ( واقعهء حرّه ) جانشين او شده بود ، به منجنيق بست و تخريب شد . ابن زبير پس از مرگ يزيد ، آن را بازسازى و به همان اساس ابراهيم عليه السلام برگرداند ؛ يعنى 3 مترِ كاسته شده را بار ديگر به كعبه ملحق ساخت . بر ارتفاع آن 9 ذراع ديگر افزود و ارتفاع كعبه را به 27 ذراع ( 31 / 13 متر ) رسانيد . درِ خانه را هم روى زمين قرار داد و پشت كعبه ، درِ ديگرى به موازات آن گشود . « 1 » پس از آنكه حجاج ، عامل عبدالملك بن مروان ، كعبه را با منجنيق به آتش كشيد و ابن زبير را به قتل رسانيد ، آن را از پايه خراب كرد . بخشى ( حِجر اسماعيل ) را ، كه ابن زبير به بناى قريش افزوده بود ، ويران و آن را به همانگونه كه قريش ساخته بودند برگرداند ؛ يعنى از طول آن كم كرد و درى را كه پشت كعبه گشوده بود بست و درِ اصلى را بلندتر از زمين قرار داد كه هنوز به همين وضع باقى است . در دورانهاى بعد تا عصر حاضر ، تنها گاهى مرمّتهاى جزئى از قبيل تعويض سنگها و لايهكشى روى كعبه انجام مىشده است .
گفتنى است كعبه در طول تاريخ پس از بناى اوليه به دست آدم عليه السلام 10 بار بازسازى شده كه عبارتاند از :
1 . شيث بن آدم 2 . ابراهيم و اسماعيل عليهما السلام 3 . عمالقه 4 . جُرهم 5 . قُصىّ بن كلاب 6 . قريش 7 . عبداللَّه بن زبير 8 . حجاج بن يوسف 9 . سلطان مراد عثمانى 10 . سعودى
در مورد آخرين بازسازى كه در سال 1417 ق . به دستور فهد بن عبدالعزيز انجام شد ، زيربنا و اساس كعبه تقويت و تحكيم و شاذروان مرمّت گشت و شكافها و روزنههاى بين سنگها گرفته شد . سقف كعبه نيز با دو سقف جديد ، بازسازى گرديد .
بنابراين ، پس از آن بازسازىها ، ابعاد و اندازههاى كعبه در حال حاضر عبارتاند از :
هامش
( 1 ) . ابن رشيد فهرى ، مل العيبه بما جمع به طول الغيبه ، صص 118 و 119