را از تن درآورده و در آن جا نهاده بودند . « 1 »
اين مسجد حدود 200 متر پايينتر از المستراح ؛ يعنى در جانب چپ كسى است كه به سوى كوه و مقابر شهداى احد ، در شارع الشهدا مىرود . امروزه اطراف آن مطابخ يا آشپزخانههاى بزرگى قرار دارد . بناى كنونى آن از دوران عثمانى است و رواق كوچكى دارد كه البته در 1418 ق . در دوران سعودى اندكى بازسازى شد . امروزه در اين مسجد ، اقامه مىشود . ( تصوير شمارهء 62 )
3 . عَيْنَيْن
بر سمت شرقى « جبلالرُّماة » يا « جبل عَيْنَيْن » در محل و سنگر تيراندازان سپاه اسلام ، در جنگ احد ، مسجدى ساخته شد كه اكنون جز ديوارى كوتاه از آن باقى نمانده است . « 2 »
اين مسجد در دوران عثمانى ترميم شد ليكن به مرور زمان و بر اثر بىتوجهى دستاندركاران ، تقريباً از ميان رفت و در اين زمان ، بالاى تپه ( گوشهء شرقى ) جبلالرماة ، كه رو به روى مزار شهداى احد قرار دارد ، ديوارى كوتاه از خشت و گِل ، مساحتى حدود دوازده متر را محصور ساختهاند . نگارنده بعضى از مردم بومى را ديدهام كه به اين مكان توجه داشته و در آن نماز مىگزاردند . مكان ياد شده كمتر در ديد كسى قرار مىگيرد . احتمال مىرود آن را در ماههاى اخير خراب كرده باشند .
4 . ثنايا / قُبّة الثنايا
پيامبرخدا صلى الله عليه و آله در جنگ احد مجروح شد و دندان پيشينش ، در مكانى شكسته شد كه بعدها در آنجا مسجدى ساختند . اين مسجد داراى گنبدى بود كه به مرور زمان منهدم شد . « 3 » مكان آن در شمال مزار شهداى احد ، به فاصلهء حدود 1000 مترى بوده است .
هامش
( 1 ) . سمهودى ، همان ، ج 3 ، ص 866
( 2 ) . ر . ك . به : مقبرهء شهداى احد و همچنين فصل « كوههاى مدينه » از همين كتاب .
( 3 ) . احمد ياسين الخيارى ، همان ، ص 139