11 - مقام و مهبط جبرئيل امين عليه السلام
در بارهء محلّ مقام و مهبط جبرئيل عليه السلام اختلاف است . ابن شبه از غسان روايت مىكند مقام جبرئيل عليه السلام ؛ آنجايى كه جبرئيل عليه السلام بر پيامبر صلى الله عليه و آله هبوط كرد ، نزديك « باب آل عثمان » ( باب جبرئيل عليه السلام ) است ؛ « 1 » در گذشته ، در مدخل خروجى اين باب ، به اندازه 50 / 1 متر در سمت راست ، سنگى سياهتر از سنگ ديوارهاى مسجد به ارتفاع حدود 40 سانتىمتر قرار داده بودند كه نشانهء مقام و مهبط جبرئيل عليه السلام بوده است .
در حقيقت امروز مكانِ مهبط جبرئيل امين عليه السلام در داخل ضريح و چند متر بالاتر از ديوارهء شمال شرقى حجره مطهّره قرار گرفته است ؛ زيرا در قبل از توسعه ، باب جبرئيل 3 متر بالاتر و كمى جلوتر از باب جبرئيل كنونى بوده است . « 2 »
12 - محل اذان بلال
هنگامى كه پيامبر صلى الله عليه و آله به بلال حبشى فرمود براى اعلام وقت نماز ، اذان سر دهد ، وى بر ديوار جنوب غربى مسجد و به روايتى قبل از تغيير قبله ، بر ستونى در خانهء عبداللَّه بن عمر در جنوب مسجد ( دار العشره ) اذان گفت . پس از تغيير قبله و زمانى كه پيامبر صلى الله عليه و آله به توسعهء مسجد پرداختند ؛ يعنى بعد از غزوهء خيبر ، اين محل داخل مسجد قرار گرفت و در حقيقت محل اذان جديد مقدارى پايينتر و نزديك صحن مسجد ، در انتهاى ديوارهء شمال غربى گرديد .
بعدها به ياد بلال حبشى ، يار فداكار رسول اللَّه صلى الله عليه و آله مئذنهاى زيبا از سنگ مرمر سفيد ، به ارتفاع دو متر ساختند كه بر ستونهايى از سنگ استوار و اكنون در اوقات پنجگانه بر آن اذان سر مىدهند .
هامش
( 1 ) . ابن شبه ، همان ، ج 1 ، ص 6 - 5
( 2 ) . ر . ك . به : ص 213 ، از همين كتاب .