واقع شده است . پيامبر صلى الله عليه و آله هنگامى كه از خانهء عايشه براى نماز به مسجد مىآمدند ، از درى كه ستون ياد شده كنار آن بود ، وارد مىشدند . امروزه نام « اسطوانة الحرس » بر آن ديده مىشود .
6 / 1 - وُفود
اين ستون ، كه پشت ستون مَحْرَس از سمت شمال قرار دارد ، سوّمين ستون از سمت قبله است . پيامبر صلى الله عليه و آله براى ديدار با وفود ؛ يعنى دستهها و قبايل عرب كنار آن نشسته و با آنان ملاقات مىكردند . قبل از مسقف شدن صحن مسجد در زمان پيامبر صلى الله عليه و آله ، اين ستون ، آخرين ستون شبستان از سمت شمال بوده است . رجال و بزرگان صحابه بهويژه بنىهاشم كنار آن مىنشستند و به اين سبب محلّ آن را « مجلس قلاده » نيز مىگفتند . « 1 » اكنون بالاى آن ، نام « اسطوانة الوفود » ديده مىشود . ستون مذكور به موازات ستونهاى محرس و سرير در ميان ديوارهء غربى ضريح پيامبر صلى الله عليه و آله قرار دارد .
7 / 1 - مقام جبرئيل عليه السلام « 2 »
كنار اين ستون ، كه به آن « مُرَبَّعة القبر » نيز گفته مىشود ، دَرِ خانهء فاطمه عليها السلام دختر گرامى پيامبر صلى الله عليه و آله قرار داشته كه به مسجد باز مىشده است . « 3 » مقام جبرئيل عليه السلام به موازات ستونهاى وفود و حرس قرار دارد ولى اكنون داخل ضريح و منتهىاليه حجرهء شريف واقع شده و در ديد كسى قرار ندارد . پيامبر خدا صلى الله عليه و آله چهل روز صبحها دَرِ خانهء فاطمه عليها السلام ، را مىزد و مىفرمود : « السَّلامُ عَلَيْكُمْ أَهْلَ الْبَيْتِ إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً » .
به روايتى ديگر ، پيامبر صلى الله عليه و آله هر روز خانهء على عليه السلام را مىزد و مىفرمود : « الصَّلاة ، الصَّلاة » . « 4 »
هامش
( 1 ) . سمهودى ، همان ، ج 1 ، ص 449
( 2 ) . در مورد مقام جبرئيل و موقعيت دقيق آن رجوع كنيد به ص 211 از همين كتاب .
( 3 ) . اين در ، سمت مغرب محراب التهجد يعنى به موازات ستونهاى وفود و حرس و منتهى اليه ديوارشمالى و غربى حجرهء شريف و ضريح پيامبر صلى الله عليه و آله قرار داشته و به داخل مسجد باز مىشده است . چنان كه گفتيم اين تنها درى بود كه خداوند از ميان درهاى ديگر آن را از بسته شدن مستثنى ساخت .
( 4 ) . سمهودى ، همان ، ج 1 ، ص 450