مىروند . پيامبر صلى الله عليه و آله در سه سفر عمره و يك سفر حج تمتّع ، در اين ميقات محرم شدند :
1 - در سال صلح حديبيه ، كه موفق به انجام عمره نشدند . ( ششم هجرى ) .
2 - عمرهء ناشَدَه ( سال هفتم هجرى ) .
3 - فتح مكه ( سال هشتم ) .
4 - حَجّة الوداع ( سال دهم هجرى ) .
2 . جُحفه
« جُحفه » در 189 كيلومترى شمال غربى مكه و 17 كيلومترى جنوب شرق شهرك رابغ واقع است و ميقات اهل شام ، مصر و سرزمينهاى ديگرى است كه از اين مسير وارد مكه مىشوند . امروزه كسانى كه از جدّه به مكّه مىآيند ، در مسجد جديدى كه به جُحفه معروف است و سعودىها آن را ساختهاند ، محرم مىشوند . اين مسجد 900 متر مساحت دارد . منطقهء « غدير خم » در نزديكى جحفه ( حدود چهار كيلومترى آن ) قرار دارد .
بعضى نيز گفتهاند پيامبر صلى الله عليه و آله خطبهء غدير خم را در جحفه ايراد كردهاند . اين مكان در گذشته آباد بوده و آن را « مَهْيَعَه » مىخواندند كه از آغاز غدير خم تا ساحل درياى سرخ امتداد داشته است . بعدها به وسيلهء سيل تخريب و به همين علت آن را جُحفه ( يعنى محلى كه سيل بر آن وارد شد / جحف السيل ) ناميدهاند . « 1 » ياقوت حموى كه آنجا را در سدهء هفتم ديده ، از ويرانى و خرابىاش خبر مىدهد . « 2 » اين شهر تا قرنهاى متمادى همچنان ويرانهاى بيش نبوده و در عصر حاضر ، روستايى جايگزين آن شده است .
3 . وادى « 3 » عقيق
اين وادى در 94 كيلومترى شمال شرقى مكّه بوده و ميقات كسانى است كه از راه
هامش
( 1 ) . بنگريد : زبيدى ، تاج العروس ، ماده جحف .
( 2 ) . ياقوت حموى ، معجم البلدان ، ج 2 ، ص 11
( 3 ) . وادى به معناى درّه يا ميان دو كوه است كه آب در آن جارى مىشود .