اوّلين و آخرين ، در يك صف و حمزهء سيد الشهدا به تنهايى در يك صف قرار گيرد ، طبق گفتهء رسول خدا ، او بر همهء اين شهيدان ، به جز انبيا و اوصيا ، فضيلت و برترى خواهد داشت ؛ « سَيّدُ شُهَداءِ اْلَاوَّلين وَ الآخِرين ما خَلا الأَنبياءِ وَ الأَوصياء » . « 1 » آرى ، تنها او است كه با لقب « افضل الشهدا » و « اسد اللَّه و اسد رسوله » و « سيد الشهدا » مفتخر و ملقّب گرديد . « وَعَلى قائمة الْعَرش مَكْتُوب ؛ حمزة اسَد اللَّه وَ اسَد رسوله و سيّد الشهداء » « 2 »
حضرت حمزه در آستانهء جنگ
« وَالَّذى انْزَلَ علَيكَ الكِتابَ لَنُجادِلَنَّهُمْ » .
به هنگام عزيمت رسول خدا صلى الله عليه و آله به احد ، هر يك از ياران آن حضرت در استقامت و پايدارى و حمايت خود از پيامبر مطلبى مىگفت و در وفادارى خويش و تشجيع ديگران جملهاى به كار مىبرد ، آنان كه در جنگ بدر حضور نداشتند مىگفتند : اى رسول خدا ، ما براى جبران جنگ بدر در انتظار چنين روزى به سر مىبرديم .
بعضى ديگر مىگفتند : اگر ما امروز در مقابل مشركان مقاومت نكنيم پس كى اين مقاومت را نشان خواهيم داد و . . .
و بدين گونه به سوى احد حركت كردند و به طورى كه پيشتر گفتيم ، گروهى از آنها نتوانستند بر وعدهء خويش استوار بمانند و در لحظات سخت جنگ ، جبهه را ترك كردند .
اما در مقابل ، گروهى ، بر گفتارشان پايدار ماندند و بر وعدهء خويش عمل نمودند و در اين راه به شهادت رسيدند و يا با تن مجروح برگشتند . از جملهء اين شهدا ، حمزهء سيد الشهدا است . او به هنگام حركت عرض كرد :
« يا رَسُول اللَّه ، وَالَّذي انْزَلَ عَلَيكَ الكِتابَ لُنُجادِلَنَّهُمْ » « 3 »
هامش
( 1 ) . كمال الدين ، ج 1 ، ص 263
( 2 ) . بصائر الدرجات ، ص 34 ؛ بحار الانوار ، ج 27 ، ص 7
( 3 ) . تاريخ ابن كثير ، ج 4 ، ص 12