حسام السلطنه 1330 در شمارش بقاع موجود در بقيع مىگويد : « . . . نهم بقعهء حليمه سعديه است » « 1 » ريچارد بورتون از جهانگردان غربى كه در سال 1853 ميلادى : 1276 ه . ق . بقيع را ديده است . مىگويد : « سوّمين جايى كه ديديم بقعهايست كه در روى قبر حليمهء سعديه بنا شده است » « 2 » با اين كه از تخريب اين بقاع بيش از هفتاد سال مىگذرد ولى در عين حال از جمله قبورى كه هنوز از بين نرفته است يكى قبر حليمهء سعديه است كه در آخر بقيع معروف ، ومشهور و مورد توجه زائران است و از قبرهايى است كه در نقشههاى موجود و تأليفات جديد ، منعكس و مشخص گرديده است ؛ مانند « تاريخ المعالم المدينة المنوره » « 3 »
قبر صفيّه عمّه رسول خدا صلى الله عليه و آله
در بقيع قبرى است منسوب به صفيه ، عمّهء پيامبر صلى الله عليه و آله و مادر زبير بن عوام و آن از جمله قبورى است در بقيع كه از قرون اوّل اسلام تا به امروز ، به وسيلهء مدينه شناسان و سفرنامه نويسان معرفى گرديده است .
قبر صفيه از ديدگاه مدينه شناسان
ابن شبّه مدينه شناس معروف ( متوفاى 262 ه . ق . ) از عبدالعزيز ، اولين مدينه شناس و مؤلف در اين موضوع ، نقل مىكند : چون صفيه عمهء رسول خدا صلى الله عليه و آله از دنيا رفت ، پيكر او را در آخر كوچهاى كه به بقيع منتهى مىشود دفن نمودند و اين قبر در كنار در خانهاى است كه به مغيرة بن شعبه منسوب است و چسبيده به ديوار اين خانه است و اين همان خانهايست كه مغيره در زمينى كه عثمان به وى اقطاع كرده بود ، احداث نمود . ابن شبه در نقل خود اضافه مىكند : « هنگامى كه مغيره اين ساختمان را درست مىكرد عبور زبير از
هامش
( 1 ) . سفرنامه حسام السلطنه ، ص 152
( 2 ) . موسوعة العتبات المقدسه ، ج 3 ، ص 282
( 3 ) . ص 245