منقطع و يا در پايان كار صبر بر عزوبت را پيشه گيريد .
و اگر در زمانهاى گذشته صيد زمينى ، هوايى و دريايى ويژهى وسايلى محدوده بود ، اكنون بسطى در وسايلِ صيد فراهم شده كه آنها را زير پوشش صيد حلال مىآورد .
و نيز « نَحْرِ » شتر و « ذَبْحِ » ساير حيوانات حلال گوشت كه فردى و با دست بوده ، اكنون كه زندگى ماشينى است ، فرد يا افرادى مىتوانند حيوان را بهگونهاى رو به قبله نهند و يكجا با گتفن « بسماللَّه » به هر زبانى كه باشد ، با فشار دادن يا لمس دگمهى برقى همگى آنها را « نَحْر » يا « ذَبْح » كنند ، كه اين هم بسطى در موضوع « صيد » ، « نَحْر » و « ذَبْح » است ، و نه در احكامشان چنان كه در آلات آهنين هم ، هر بُرندهاى مانند آهن ، همان حكم را دارد .
و بسيار قابل توجه است كه اين « قبض و بسط » يا « انعدام موضوع حكم » در كتاب و سنت پيشبينى شده ، و ويژگىهاى موضوعات احكام الهى بهخوبى بيان گرديده است ، بهگونهاى كه در تفسير رسولاللَّه صلى الله عليه و آله و امامان معصوم عليهم السلام نسبت به مفاهيم كلى قرآن ، موضوعاتش ، بيشتر بهميان آمده .
و براى تَفَهّم بهتر به نمونههايى از موضوعات اشاره شده كه معمولًا ناديده گرفته مىشود ، مانند رزق روح كه علم است ، و نوعاً از « وَمِمّا رَزَقْناهُمْ يُنْفِقُونَ » « 1 » در انظار عامّهى مردم بيرون است ، كه امام صادق عليه السلام مىفرمايد :
« أىِ مِمَّا عَلَّمْناهُمْ يُنَبِّئونَ » يا « يبثونَ »
يعنى از آنچه به آنها تعليم داديم آگاهى مىدهند - يا پخش مىكنند ،
هامش
( 1 ) - سورهى بقره ، آيهى 3 .