الْفَرْقَدانِ « 1 »
. من خورشيدم و على ماه است و فاطمه زهره و حسن و حسين فرقدانند [ نام دو ستاره ] .
اين روايت در مسألهء تشبيه ، آن هم در كلام پيامبرى پاك و معصوم كه فصيحترين و بليغترين سخنگو است ، از شگفتىهاى روايات است كه حقيقتى باطنى و ملكوتى را به امرى مادى و طبيعى تشبيه كرده تا همگان بدانند كه حقيقت محمّديه كه اتصالش به حق از اتصال شعاع خورشيد به خورشيد شديدتر است ، به ارادهء خدا واسطهء تحقق همهء موجودات عرصهء هستى است و كلّ موجودات وامدار اويند و او از همهء موجودات طلبكار حق و حقوق معنوى و مادى است كه در كلام حضرت حق نيز به اين حقوق اشاره شده است :
« أَطِيعُوا اللَّهَ وَ الرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ »
« 2 » .
و از خدا و پيامبر فرمان بريد تا مورد رحمت قرار گيريد .
« وَ اعْلَمُوا أَنَّما غَنِمْتُمْ مِنْ شَيْءٍ فَأَنَّ لِلَّهِ خُمُسَهُ وَ لِلرَّسُولِ . . . »
« 3 » . و بدانيد هر چيزى را كه [ از راه جهاد يا كسب يا هر طريق مشروعى ]
هامش
( 1 ) - معانى الأخبار : 114 ، باب مضى الشمس ، حديث 2 ؛ بحار الأنوار : 24 / 74 ، باب 30 ، حديث 9 .
در لسان العرب : 3 / 334 الفرقدان چنين معنى شده است كه : [ والفرقدان : نجمان فى السماء لا يغربان ولكنهما يطوفان بالجدى و . . ]
توجه به اين تعبير زيبا و شگفت ( دو ستارهاى در آسمان كه غروب نمىكنند ) و تعبير به خورشيد ماه و زهره خالى از لطف نيست .
( 2 ) - آل عمران ( 3 ) : 132 .
( 3 ) - انفال ( 8 ) : 41 .