آيا به دو بشرى كه مانند خودمان هستند ايمان بياوريم .
إِنْ أَنتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مّثْلُنَا » « 1 »
شما بشرهايى مانند ما هستيد .
وَ لَئِن أَطَعْتُم بَشَرًا مّثْلَكُمْ إِنَّكُمْ إِذًا لَّخسِرُونَ » « 2 »
و بىترديد اگر بشرى مانند خود را اطاعت كنيد ، يقيناً زيانكاريد .
3 - تكبّر ورزيدن بر بندگان ، و آن اين است كه خود را بزرگ و ديگران را كوچك شمارد و از اطاعت آنها امتناع ورزد و تكبّر ، او را بر برترى خود نسبت به آنها فراخواند ، پس آنها را تحقير كرده و كوچك شمارد و برابر بودن با آنها را براى خود ننگ بداند .
اين نوع تكبّر اگر چه از نوع اوّل و دوّم پايينتر است ، اما از دو جهت مهم است :
الف - بزرگى و عزّت و عظمت و بلندى مرتبه ، جز به خداى توانا نمىسزد . اما بندهء ضعيف و ناتوان كه بر هيچ توان ندارد ، كجا لايق تكبّر ورزيدن است و هرگاه بنده تكبّر ورزد با خداى متعال در صفت كبريايى كه محض ذات اوست ستيز كرده كه پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله از قول پروردگار عز و جل مىفرمايد :
يَقولُ اللَّهُ تَعالى الكبرياءُ رِدائى وَ الْعَظَمَةُ ازارى فَمَنْ نازَعَنى فى واحدٍ مِنْهُما الْقَيْتُهُ فى جَهَنَّمَ . « 3 »
خداوند عز و جل فرمود : بزرگى ، جامهء رويين من و كبريايى ، جامهء درون من است .
پس هر كس در اين دو صفت با من بستيزد او را در هم مىشكنم .
هامش
( 1 ) - ابراهيم ( 14 ) : 10 .
( 2 ) - مؤمنون ( 23 ) : 34 .
( 3 ) - مجموعة ورّام : 1 / 198 ؛ إرشاد القلوب ، ديلمى : 1 / 189 .