حقوق پدر و مادر
در زمينهء حقوق پدران و مادران بر فرزندان ، بهتر اين است كه آيات قرآن و روايات و اخبار را دنبال كنيم ، تا به اين معنا واقف شويم كه نظر حضرت حق و پيامبر عزيز اسلام و امامان معصوم نسبت به پدر و مادر چيست ؟
اين نكته را بايد توجّه داشت كه بحث حقوق پدر و مادر در فرهنگ پاك اسلام بدون لحاظ كردن مكتب و عقايد و آراى آنان مطرح است .
اسلام حقوق پدر و مادر را مورد توجّه قرار مىدهد ، بدون آن كه توجه به كفر و ايمان ، شرك و فسق ، و درستى و عدالت ، و نادرستى و گناه آنان داشته باشد .
فرزندى كه ايمان به خداوند بزرگ دارد ، و نسبت به حلال و حرام الهى متعهد است ، وظيفهء واجب و مسؤوليت شرعى دارد احسان به پدر و مادر را رعايت نمايد ، و با آنان به خوبى و سلامت معاشرت كند ، و از آنان تا خروج از دنيا پذيرائى نمايد .
تنها جائى كه سرپيچى از آنان لازم است ، آن هم به صورتى كه آزرده خاطر نشوند ، جائى است كه انسان را بر ضد برنامههاى الهى دعوت كنند ، آن جا اطاعت لازم نيست . ولى بايد به نرمى و مدارا از اطاعت آنان سرپيچيد ، دربارهء احسان به پدر و مادر ، و مصاحبت نيك با آنان ، و سرپيچى از طاعتشان به وقت دعوت به شرك و ترك واجب ، قرآن مىفرمايد :
وَقَضَى رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَاناً إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ كِلَاهُمَا فَلَا تَقُل لَهُمَا أُفٍّ وَ لَاتَنْهَرْهُمَا وَقُل لَهُمَا قَوْلًا كَرِيماً * وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُل رَّبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيراً * رَبُّكُمْ أَعْلَمُ بِمَا فِي نُفُوسِكُمْ إِن تَكُونُوا صَالِحِينَ فَإِنَّهُ كَانَ لِلْأَوَّابِينَ