اينان در جهنم فرياد مىكشند ، خدايا ! ما را برگردان تا عمر از دست رفته را جبران كنيم ولى چه سود كه پند گيرندهاى يافت نمىشود تا در انديشهء فردا باشد .
خداوند صحنهء دلخراش دوزخيان را چنين بازگو مىفرمايد :
وَ هُمْ يَصْطَرِخُونَ فِيهَا رَبَّنَآ أَخْرِجْنَا نَعْمَلْ صلِحًا غَيْرَ الَّذِى كُنَّا نَعْمَلُ أَوَ لَمْ نُعَمّرْكُم مَّا يَتَذَكَّرُ فِيهِ مَن تَذَكَّرَ وَ جَآءَكُمُ النَّذِيرُ فَذُوقُواْ فَمَا لِلظلِمِينَ مِن نَّصِيرٍ » « 1 »
و آنان در آن جا شيون و فرياد مىزنند : پروردگارا ! ما را بيرون بياور تا كار شايسته انجام دهيم غير آنچه انجام مىداديم . [ مىگويم : ] آيا شما را چندان عمر نداديم كه هر كس مىخواست در آن مقدار عمر متذكّر شود ، متذكّر مىشد ؛ و [ آيا ] بيم دهندهاى به سوى شما نيامد ؟ پس بچشيد كه براى ستمكاران هيچ ياورى نيست .
و هرگز بازگشتى نيست ، نه فرمانى براى مرگ هميشگى و نه نجاتى از شعلههاى آتش و نه شفاعتى براى خلاصى از دهشت قيامت و نه عذرى ديگر . . .
رسول اللّه صلى الله عليه و آله در تفسيرآيهء فوق مىفرمايد :
إِذا كانَ يَوْمُ القِيامَةِ نُودِىَ أَيْنَ أَبْناءُ السِّتّينَ ؟ وَ هُوَ العُمرُ الَّذى قالَ اللَّهُ تَعالى :
أَوَ لَمْ نُعَمّرْكُم مَّا يَتَذَكَّرُ فِيهِ مَن تَذَكَّرَ » « 2 »
چون روز قيامت شود ندا آيد كجاييد شصت سالهها ؟ اين همان عمرى است كه خداى تعالى فرمود : آيا شما را آن قدر عمر نداديم كه در اين مدت پند گيرنده پند گيرد .
حضرت على عليه السلام دربارهء فرصتهاى از كف رفته مىفرمايد :
هامش
( 1 ) - فاطر ( 35 ) : 37 .
( 2 ) - كنز العمال : 2 / 10 ، حديث 2924 .