غِطاءُ العُيُوبِ السَّخاءُ وَ الْعَفافُ . « 1 »
روپوش عيبها ، بخشش و مناعت طبع است .
چگونه بخشش و بزرگوارى معايب را مىپوشاند ؟
همان گونه كه خداوند تعالى با بخشش و گذشت از خطاها و عيبهاى بندگان زمينههاى زندگى طبيعى و نيكوتر را فراهم مىسازد و آنان را به مرز توبه و اصلاح نفس مىرساند ، نسبت به مؤمن هم اين گونه است كه بزرگمنشى و بخشش او پوششى بر معايب است .
بنابراين اميرمؤمنان عليه السلام نشانهاى از فضيلت خردمند را چنين بيان مىفرمايد :
إِحْتَمِلْ ما يَمُرُّ عَلَيْكَ ؛ فَإِنَّ الْاحْتِمالَ سَتْرُ الْعُيُوبِ وَ إِنَّ الْعاقِلَ نِصْفُهُ احْتِمالٌ وَ نَصِفُهُ تَغافُلٌ . « 2 »
آنچه را بر تو مىگذرد تحمّل كن ؛ زيرا تحمّل پوشش عيبهاست و همانا عاقل نصف او بردبارى و نصف او چشمپوشى است .
به تعبير ديگر از حوادث روزگار شكوه و ناله نكن ؛ زيرا در بردبارى و آسانگيرى ناخوشىها و چشمپوشى از نادانىها و كمبودهاى اخلاقى مردم ، نشانهاى از خردمندى است . از اثرات آن بخشندگىها تحوّل انسانهاست .
جماعتى را به نزد رسول خدا صلى الله عليه و آله آوردند . آن حضرت به اميرمؤمنان عليه السلام دستور داد گردنشان را بزند و سپس امر فرمود : يك نفر از آنان را جدا كند و او را نكشد .
آن مرد پرسيد : چرا مرا از دوستانم جدا كردى در حالى كه جنايت من و دوستانم يكسان است .
پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود : خداى عزوجلّ وحى فرمود : تو بخشندهء قوم خود هستى ؛ تو
هامش
( 1 ) - غرر الحكم : 379 ، حديث 8569 .
( 2 ) - غرر الحكم : 284 ، حديث 6361 .