راه حق و معصومان عليهم السلام را سدّ مىكنند و باطل را تقويت مىنمايند .
پس در اين حالت سرنوشت ايشان با ارادهء شيطان گره مىخورد كه اميرمؤمنان دربارهء آنان فرمود :
فَهُنالِكَ يَسْتَوْلِىَ الشَّيطانُ عَلى اوْليائِهِ وَ يَنْجُو الَّذينَ سَبَقَتْ لَهُمْ مِنَ اللَّهِ الْحُسْنى . « 1 »
در اين وقت شيطان بر دوستانش مسلّط مىشود و آنان كه لطف حق شاملشان شده نجات مىيابند .
آنچه از آيات قرآن و روايات معصومان عليهم السلام به دست مىآيد :
غلبه يا سلطهء شيطان بر انسان از مشكلترين گرفتارىهاى انسان است ؛ زيرا شيطان فريبكارىهاى بى شمارى دارد كه اساس آن هواى نفس است . پس هيچ انسان صاحب نَفْس كه داراى مقام يا مال يا مدرك باشد از فتنههاى او در امان نيست مگر اندك افراد مُخلَص و متقى مصون مىمانند .
و بسيارى از مردم حتى بدون وسوسهء شيطانى زمينهء سلطه جويى شيطان را بر خود فراهم مىسازند سپس صحنههاى عصيان را به دست آنان به وجود مىآورد در حقيقت غلبه هوايى و خواهشهاى نفسانى جاده را براى شياطين صاف مىكند .
حضرت مولا على عليه السلام به اين ريشه اشاره فرموده :
مَنِ اسْتَفادَهُ هَواهُ إسْتَحْوَذَ عَلَيْهِ الشَّيْطانُ . « 2 »
هر كه خواهشهاى او از او فايده برد ؛ شيطان بر او مسلّط گردد .
هر چند خداوند متعال به شيطان مهلت فريب و دام گسترى را تا روز موعود داده است ولى هرگز حق حكومت هميشگى و سلطهگرى بر فرشتگان و آدميان نداده
هامش
( 1 ) - نهج البلاغه : خطبهء 50 .
( 2 ) - غرر الحكم : 307 ، حديث 7049 .