بىبهره ز عشق تو چو دشمن * از زمرهء دوستان برون است
دنياطلب اندر اين حرم نيست * سگ از پى استخوان برون است
( سيف فرغانى )
شگفتىهاى جهان نباتات
« مسألهء نباتات و گياهان و آنچه از زمين مىرويد ، از اهمّ مسائل عرصه گاه خلقت و آفرينش است . انسان با همهء وسعت علم و دانشش ، هنوز نتوانسته به شمارش و احصاى نباتات موفّق شود ، چه رسد به عظمت و اسرار و شگفتىهاى اين جهان حيرتانگيز .
انواع و اقسام گياه در سطح خاك و درون درياهاى ژرف و بر دامنه و قلل كوههاى بلند ، حتى بر روى صخرههاى عظيم و به صورت معلّق در هوا موجود است .
قسمتى از اين گياهان به اندازهاى كوچك و ريزند كه فقط با چشم مسلّح ديده مىشوند ، و عدّهاى آن قدر بزرگند كه عظيمترين موجودات زندهء روى زمين به شمار مىآيند . شمارهء انواع گياه كه تاكنون شناخته شده از صدهزار متجاوز است و هر يك داراى آثار مخصوصى است .
چون شناختن فرد فرد گياهان غيرمقدور است لذا علماى علم گياهشناسى آنها را طبقه بندى نمودهاند ، و اين طبقه بندى بر اساس اندامهاى گياه مثل ريشه و ساقه و برگ و گل قرار گرفته است و طبق همين نظر در ابتدا آنها را به دو قسمت اصلى و سپس هر قسمت را به چند قسمت تقسيم نمودهاند .
1 - گياهان گلدار : داراى ريشه و ساقه و برگ و گل بوده و عالىترين گياهان مىباشند . اين همه گلهاى رنگارنگ كه سطح خاك را زينت بخشيده و در صحن بيابان و صفحهء باغستان مناظر زيبا و جالبى به وجود آوردهاند و انواع ميوهها و سبزيجات كه قسمت مهمّى از احتياجات زندگى انسان را تأمين نموده و غلّات و