آنچه در خوبى و بدى انسان اثر مىگذارد عبارت است از عقايد و اخلاق و اعمال انسان ؛ اگر عقايد ، عقايد صحيح و الهى باشد و اگر اخلاق آدمى دنبالهء اخلاق پيامبران و ائمّهء طاهرين عليهم السلام قرار بگيرد و اگر اعمال و حركات انسان بر اساس واقعيّتهاى ملكوتيّه و الهيّه باشد ، برزخ او رَوْضَةٌ مِنْ رياضِ الْجَنَّه است ، امّا اگر آدمى دچار عقايد فاسده و اخلاق زشت از قبيل حرص و تهمت و شماتت باشد و حركاتش نمونهاى از حركات شيطان ، البتّه برزخ او حفرهاى از حفرات آتش سخت جهنّم است و از آن گريزى و مفرّى ندارد .
مكاشفهاى در وضع برزخ
شهيد مطهّرى دركتاب پر قيمت « عدل الهى » از استادش مرحوم حاج ميرزا على آقا شيرازى كه فقيهى بزرگوار بود ، نقل مىكند :
روزى در درس « نهج البلاغه » كه در اصفهان درسى كمنظير بود در حالى كه به شدّت مىگريست فرمود : شبِ گذشته در مكاشفهاى وضع برزخم را اينچنين ديدم :
پس از مرگ ، مَردم و خانوادهام مرا تا كنار قبر بدرقه كردند ، به وقت دفن سگ سياهى را ديدم با من وارد قبر شد ، هر چه فرياد كردم كسى توجّه نكرد ، وقتى قبر پوشيده شد و همه رفتند در وحشت قرار گرفتم ، ناگهان نورى خيره كننده قبرم را روشن كرد ، بسيار خوشحال شدم ، آن سگ هم به حالت فرار قبر مرا ترك كرد . از آن نور پرسيدم : كيستى كه وحشتم را بردى و از بركت تو آن سگ مرا رها كرد ؟ فرمود :
من حسين بن على عليه السلام هستم تا قيامت آرام باش . آن سگ بعضى از خويها واعمال بد بود كه البتّه تسلّطى نداشت ! « 1 »
وَهُوَ يُنادى يا أهْلى و يا وَلَدى لا تَلْعَبَنَّ بِكُمُ الدُّنْيا كَما لَعِبَتْ بى ، فَجَمَعْتُ
هامش
( 1 ) - عدل الهى : 251 .