تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — صفحة 39

مساهمون:

ص٣٩

دمياط را در سال 1218 ميلادى ( 615 ه ) به مرحلهء اجرا در آوردند ، اين حمله - كه در كتابهاى تاريخى به حمله پنجم صليبىهامعروف است - نخست در عكا گرد هم آمده و سپس به وسيلهء ناوگانى غول پيكر و به فرماندهى جان دى بريين ، حاكم بيت المقدّس كه جز آبراه عكّا را در دست نداشت ، در دريا به حركت درآمد و كار دينال بلاگيوس به نمايندگى از پاپ ، در امر فرماندهى ، با وى شركت داشت . در اين زمان ملك كامل محمّدايّوبى ، به نمايندگى از پدرش ، سلطان عادل كه در شام با صليبىها جنگيده بود ، بر مصر فرمانروايى مىكرد . پس از آن صليبىها در خشكى ناحيهء غرب شهر دمياط ( جيزهء دمياط ) « 1 » فرود آمده و حملات خود را به برج دمياط و قطع زنجيرهاى آن آغاز كردند تا كشتيهاىشان در درياى نيل به حركت درآيند . بدين ترتيب ملك كامل به پا خاست و به اعزام ناوگانها به دمياط پرداخت ، وى براى اداره و هدايت عمليّات و خنثى كردن نيرنگ فرنگيان ، روزى چند بار از عادليه به دمياط مىرفت . به هرحال برج سلسله ، مدت چهارماه در برابر حملات صليبىها مقاومت كرد ولى پس از آنكه فرنگيان در مقابل آن برج روى كشتى پهن و بزرگى ، برجى بزرگ ساختند ، توانستند برآن برج مسلّط شوند و به آسانى مقاومت مصريان را درهم بشكنند . اين حادثه ، صحنه دردناكى براى مسلمانها بود ، تا جايى كه وقتى خبر اين رويداد به عادل كه در برج صفر ، نزديكى دمشق به سر مىبرد ، رسيد آه دردناكى كشيد و از شدّت ناراحتى و اندوه با دستش بر سينهء خود كوبيد و از آنان زمان به بيمارى مبتلا شد و پس از چند روز در گذشت . « 2 » ملك كامل پس از مرگ پدرش ، در سرزمين مصر اعلام استقلال كرد وى پس از قطع شدن زنجير برج ، به ايجاد موانع جهت جلوگيرى از پيشروى ناوگان صليبىها در نيل پرداخت ، و به جاى آن زنجيرها ، پلى از كشتيها در عرض رود نيل به وجود آورد ، امّا فرنگيان حملات كوبنده خود را متوجّه آن پل نمودند تا آنكه توانستند با قطع كردن آن بدان نفوذ نمايند . در اين

هامش
( 1 ) - جيزه در لغت ، به معناى ناحيه است ، و شايد دليل نامگذارى آن به اين اسم ، اين باشد كه براى رسيدن به دمياطاز آنجا مىگذرند ، به جمال الدّين شيال ، تاريخ مصر الاسلاميه ، ج 2 ، ص 104 مراجعه كنيد .
( 2 ) - مقريزى ، السلوك ، ج 1 ، ق 1 ، ص 109 .