درناحيه شمال به درياى فرما كه از كانال سوئز عبور مىكند وسپس تاشهر فرما در درياى مديترانه واقع درغرب بندر پورسعيد فعلى امتداد دارد ، بهم مىرسند . لايروبى كانال ويادرياى ابوالمنجا درسال 506 هجرى ( 1112 م ) دردوران آمر ، خليفه فاطمى صورت گرفت ومسؤوليّت لايروبى آن رابه ابن شعيايهودى واگذار كرد . روز گشودن اين كانال از مناسبت‌هاى قاهره وعيدهاى آن است كه سلطان و فرماندهان وعموم مردم درآن شركت مىكردند . « 1 » به نظر مىرسد اين مراسم اخير تا پايان حكومت مماليك ادامه نيافت ، زيرابنابه نقل صريح مقريزى ( قرن 15 م ) برگزارى اين مراسم براى شكستن سدّ درياى ابوالمنجا دردوران وى از ميان رفته است . « 2 »

جنبش تجاوزكارانهء اروپائيان برضدّ شرق عربى كه اواخر قرن يازدهم ميلادى آغاز شده بود باعث شد تا دريانوردى نيل ، دريك سلسله جنگهاى جداگانه‌اى ، بطور فعّال شركت كند . مورّخان ، آن حركت گسترده رابه جنگهاى صليبى نامگذارى كرده‌اند ، اشاره به اينكه ، هدف اين حركتها تسلّط بر سرزمينهاى مقدسى بودكه به ظهور حضرت مسيح ( عليه السلام ) درفلسطين ارتباط داشت ، بااينكه هدف اصلى و واقعى آنها تسلّط بركلّيهء سرزمينهاى شرق عربى ، از شام گرفته تا فلسطين و از آنجا تامصر وعراق وتونس بود . « 3 » صليبىها درآغاز موفّق شدن درسرزمين شام به پيروزى سريعى برمسلمانها دست يابند ودرآنجا به تأسيس چهارفرمانروايى صليبى يعنى رها ، انطاكيه ، طرابلس و بيت‌المقدّس بپردازند . استعمارصليبى به اين پيروزى كه در شام به دست آورده بود اكتفا نكرد ، بلكه سعى