تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — صفحة 6

1 - باب اوّل ، پيرامون دريانوردى نيل است كه درآن ، دربارهء درياى نيل وجنگل آن ونقش تأسيسات صنعتى وكشتيها و حوادث تاريخى وپايگاههاى دريايى كه دردوران ايّوبيان ومماليك درآن ايجاد شده ، سخن رفته است . 2 - باب دوّم ، پيرامون درياى سرخ وپايگاه‌ها وشناورهاى آن واهميّت آن براى مصر به دليل ارتباط آن باحجاز ، يمن ، اقيانوس هند وبازرگانى شرق است بابيان پايگاه‌هاى نظامى كه درزمان مورد بحث ما ، درآبهاى آن ايجاد شده بود . 3 - باب سوّم ، پيرامون درياى مديترانه است كه مصر وشام رابه اروپاومغرب عربى وصل مىكند ، بابيان مهمترين حوادث جنگ وصلحى كه درعصر ايّوبيان ومماليك درآبهاى عربى آن به وقوع پيوسته است . ديوان مربوط به ناوگان ، همان دفتر محاسبات ويژه هزينه وكارپردازى امور نيروى دريايى اعم از كشتيهاى جنگى ، سرباز ، دريانوردواسلحه بود به علاوهء مؤسسات صنعتى كه عهده دار حفظ و نگهدارى لازمهء ناوگان بود . پيش از آن در دوران فاطميان ، امور مربوط به ناوگان زير نظر اداره‌اى به نام « دفتر محاسبات سپاهيان مصر » ، اداره مىشد ، هنگامى كه صلاح الدّين روى كار آمد نام آن رابه دفتر محاسبات ناوگان تغيير داد ومسئولى را از طرف خود برآن گماشت كه به سرپرست ناوگان معروف شد وطى نامه‌اى به تمام كارگزاران خود درمصر وشام ، بروجوب اطاعت وقبول درخواست هاى اين سرپرست ، تأكيد كرد : « گفته ، گفتهء سرپرست ناوگان است ، از آنچه كه وى بدان نياز منداست و هر چه كارگزاران وى مىگيرند ، ممنوعيتى نيست . » « 1 » صلاح الدّين ، درآمد منطقهء فيوم وحبس الجيوشى وجنگل‌هاى چوب سنط و در آمد شوره ( نمك قليايى ) كه درآن زمان به هشت هزاردينار مىرسيد را ، به دفتر محاسبات ناوگان جهت تأمين هزينه هاى آن اختصاص داد اين مبلغ غير از پنجاه هزار دينار در آمد ذكات و