ماجرا سبب ايجاد هرج و مرج و نابسامانى ، در اين بخش شمالى از سرزمين شام گرديد و پيدايش تركان سلجوقى در صحنهء پيشامدها و حوادث سرزمين شام و توانايى و قدرت آنها بر جدا كردن تعداد زيادى از شهرهاى شام ، از سال 467 هجرى ( 1074 م ) به اين اغتشاشات دامن زد ، امّا با اين همه فاطميان توانستند تا آن سال بخش بزرگى از پايگاه هاى ساحلى خود را آنجا همچنان حفظ كنند . در اين زمان كه قدرت و نفوذ فاطميان بر شام دچار آشفتگى شده بود ، قاضى ابوطالب حسين بن عمّار توانست در سال 462 هجرى ( 1069 م ) « 1 » در طرابلس اعلان موجوديت و استقلال كند و در واقع اين سال ، سال درماندگى و بدبختى دولت فاطميان بود ، زيرا در اين زمان ، دمشق ، صور و بيشتر شهرهاى فلسطين اعلام استقلال كردند . « 2 » ، قاضى ابن ابوعقيل در صور و قاضى ابوطالب حسين بن عمّار در طرابلس اعلان استقلال كردند و اين در حالى بود كه ابن حمدان بررمله وساحل چيره شده بود و جز شهر عكاو صيدا جايى براى بدرالجمالى فرمانده لشكر ، كه مستنصر باللّه فاطمى وى را بر عكا و سواحل گماشته بود ، باقى نماند . « 3 » بدرالجمالى « 4 » كوشيد سواحل شام را بازپس گيرد بدين ترتيب در سال 462
تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — صفحة 91
مساهمون: احمد مختار العبادى
ص٩١
هامش
( 1 ) - ابن قلانسى ، ذيل تاريخ دمشق ، ص 97 .
( 2 ) -, rammA unaB sed eitsanyd aled ilopirT edecnirp nu'd noitpircsni enu , teiW 082 . P , 8291 sirap , tessaB . H , lairomeM
( 3 ) - ابن قلانسى ، ص 97 .
( 4 ) - ابو نجم بدرالجمالى مستنصرى ، عنوان فرماندهى لشكر را دارابود ، وىبردهء ارمنى جمال الدولة بن عمّار بود كه به همين دليل به او نسبت داده شده است . وى به تدريج به رتبههاى بالاتر و پست هاى برتر دست يافت تا اينكه به فرمانروايى سرزمين شام رسيد ، او حاكميّت دمشق را از ناحيه مستنصر باللّه يك بار در ربيع الاخر سال 455 هجرى و بار دوّم در شعبان سال 458 به عهده گرفت و اين بار اهالى دمشق برضد او شوريدند و او از آنجا به مصر رفت ، مستنصر فرمانروايى عكارا به دو سپرد و آنگاه كه اوضاع در مصر بحرانى شد ، خليفه از وى درخواست كرد كه بدان سو حركت كند ، او نيز خواسته او را لبّيك گفت و در فصل زمستان با يكصد فروند كشتى از عكا حركت كرد و در سال 466 به تنيس و دمياط رسيد ( ابن منجب صيرفى ، الاشاره الى من نال الوزارة ، قاهره 1924 ، ص 57 ) .
مقريزى ، اتعاظ الحنفاء ، ص 107 . أ . الخطط ، ج 2 ، ص 209 ) . و آنگاه كه وارد قاهره شد در آنجا مستبدانه به حكمرانى پرداخت و حاكميّت امور آنجا را در دست گرفت و مستنصر كليّهء امور مربوط به دولتش را به وى واگذار كرد و او نيز به شايستگى انجام وظيفه كرد و با ورود او ، اوضاع مصر رو به بهبودى رفت و پس از تخريب آباد گشت و سرانجام وى در سال 487 هجرى در گذشت .