« ابن قطونه » با تعداد يكصد كشتى جنگى به دمياط حمله ور شد ودرحالى كه شهر از نيروهاى مدافع ارتش ، نيروهاى گشتى وشبه نظاميان خالى بود ، وارد شهر شدند ، زيرا « عنبسه بن اسحاق » فرمانرواى مصر ، از قبل ، آن نيروها را براى آرايش مجلس جشنى كه در روز عيد « 1 » براى ختنه سوران دو پسرش تدارك ديده بود به « فسطاط » فراخوانده بود . بدين سان ، بيزانسها كه عدّهاى بيش از پنج هزار مرد را تشكيل مىدادنددرشهر فرود آمدند وكشتيهاى خود راپر از كالا و اموال وقند وكتان نموده و آنها رامهيّاى انتقال به عراق كردند ، همچنين مقدارى اسلحه قريب به يكهزار نيزه ومتعلّقات « 2 » آن راكه آمادهء حمل به سوى « ابوحفص » حاكم كرت بود ، باخودبردند . بيزانس ها موجى از وحشت در شهر دمياط ايجاد كردند ، عدّه زيادى از مردم به شكافها وكانالهايى كه بين شهر ورود خانه بود فرار كردند وبسيارى از آنان غرق شدند ، آنان تعداد بسيارى از مردان رادر داخل شهر دمياط به قتل رساندند وقريب به ششصد زن راكه 125 تن آنها مسلمان وبقيّه مسيحى بودند به اسارت خود درآوردندسپس انبارهاى بادبانهاى كشتى را به آتش كشيدند و آنها راطعمه حريق ساختند و مسجد دمياط و تعدادى كليسا « 3 » و 1500 خانه راآتش زدند « 4 » عنبسه قبلًا يكى از فرماندهان اهل « دمياط » را در يكى از برجها زندانى كرده بود ، وقتى كه بيزانس ها به شهر هجوم آوردند بعضى از ياران اين فرمانده درب زندان را باز كرده واو راآزاد كردند ، وعدّهاى از اهل شهر به او پيوستند و به فرماندهى او بابيزانسها جنگيدند و آنها را از شهر بيرون راندند . « 5 » وقتى خبر ابن نبرد به عنبسه رسيد بالشكريان مصرى بدان سامان حركت كرد ، امّا زمانى به دمياط رسيد كه بيزانس ها از آن ديار خارج و به سمت « اشتوم تنيس » رفته بودند
تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — صفحة 48
مساهمون: احمد مختار العبادى
ص٤٨
هامش
( 1 ) - جمال الدّين شيال ، المجمل فى تاريخ دمياط ، اسكندرية ، 1949 ، ص 10 .
( 2 ) - طبرى ، ج 11 ، ص 48 .
( 3 ) - طبرى ، ج 11 ، ص 48 .
( 4 ) - تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 488 ، صادر .
( 5 ) - طبرى ، ج 11 ، ص 48 و ابن اثير ، ج 7 ، ص 69 و ابن تغرى بردى ، النجوم ، ج 2 ، ص 294 - 295 .