تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — صفحة 155

دمشق به همين دليل و به دليل نزديكى به جزيرةالعرب ، عراق ، الجزيره و مصر ، از مركزيّت مهمّ اقتصادى برخوردار است زيرا اين شهر نقش واسطهء بازرگانى بين شرق وغرب رادارااست ، « 1 » به علاوه اين شهر بازارى براى منطقه كشاورزى ومركز مهمّ صنعتى به حساب مىآيد . « 2 » مهمترين توليدات دمشق ، صنعت پارچه بافى ابريشمى وديباى گرانبهايى است كه به اين شهر نسبت داده مىشود و همچنين صنعت ظروف شيشه‌اى ومينياتورى و صنايع كاغذ سازى است ، به اضافه صنايع فلزّى مانند زيورآلات واسلحه ولوازم خانگى . امّا شهر حلب درشمال شام و در مرزهاى باديه درچهارراه بازرگانى بزرگ قرار گرفته است « 3 » ، اين شهر در عصر فاطميان ترقّى كرد ، و به تعبير حسن بن احمد مهلبى دركتاب « المسالك والممالك » كه آن رابراى خليفه فاطمى ، عزيز باللّه نوشته بود ، شهرى است باشكوه وآباد ، محلّ خوبى براى ورود به آن سامان ، و داراى دهستانها وباغ وبستانهايى است كه ساير غلّه‌هاى ارزشمند درآنها گرد مىآيد ، اقليم حلب ميان معّرة مصرين تاكوه سمّاق امتداد داشته و داراى محصولات انجير ، كشمش ، پسته ، سماق وحبوبات فراوان ديگر است كه به مصر وعراق حمل مىشود ومهّياى ارسال به همهء نقاط مىباشد . « 4 » قزوينى مىگويد : درزمينهاى حلب پنبه ، كنجد ، خربزه ، خيار ، ارزن ، انگور ، زردآلو ، سيب وانجير كاشته مىشود و در جاى ديگر مىگويد :