او از همان دوران كودكى در پرتو برخوردارى از هوشى سرشار و ادراكى عالى ، در محضر پيامبر صلى الله عليه و آله حضور مىيافت و آيات قرآن را كه بر آن حضرت نازل مىشد و از زبان جدّ بزرگوارش مىشنيد ، حفظ مىكرد و چون به خانه بازمىگشت بر مادرش مىخواند و فاطمه عليها السلام آنها را براى على عليه السلام نقل مىكرد . على عليه السلام با شگفتى از چگونگى فراگيرى آيات مىپرسيد . فاطمه عليها السلام مىگفت : از فرزندت حسن شنيدهام . « 1 » در منابع حديثىِ شيعه و اهل سنّت احاديث فراوانى از امام مجتبى عليه السلام نقل شده كه آن حضرت از پيامبر صلى الله عليه و آله شنيده و براى مردم نقل كرده است .
محبّت رسول خدا صلى الله عليه و آله به امام مجتبى عليه السلام
رسول خدا صلى الله عليه و آله امام حسن عليه السلام را بسيار دوست مىداشت و اين محبّت را در مناسبتهاى مختلف ابراز كرد . بهعنوان نمونه بُراء بن عازب مىگويد : پيامبر صلى الله عليه و آله را ديدم كه حسن را بر شانهء خود داشت و مىفرمود : « خدايا من او را دوست دارم تو هم او را دوست بدار . » « 2 » عايشه مىگويد : روش پيامبر صلى الله عليه و آله چنين بود كه حسن را مىگرفت و به خود مىچسبانيد ، سپس مىفرمود : « اللَّهُمَّ انَّ هذا ابْنى فَاحِبَّهُ ، وَ احِبَّ مَنْ يُحِبُّهُ . » « 3 » خدايا ! اين پسر من است ؛ او را دوست بدار ؛ دوستداران او را نيز دوست بدار . رسول اكرم صلى الله عليه و آله از حسن و حسين عليهما السلام به دو گل خوشبوى بوستان محمّدى صلى الله عليه و آله ياد كرده است كه همواره آنها را مىبوييد . از ابو ايّوب انصارى نقل شده است كه مىگفت : نزد رسول خدا صلى الله عليه و آله رفتم در حالى كه حسن و حسين عليهما السلام پيش روى آن حضرت بازى مىكردند . عرض كردم : اى رسول خدا آيا آن دو را دوست دارى ؟ فرمود : « وَ كَيْفَ لا احِبُّهُما وَ هُما رَيْحانَتاىَ مِنَ الدُّنْيا ، اشُمُّهُما . » « 4 »