پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله پس از اينكه مأمور شد به مدينه هجرت كند ، در بين افراد خانواده و قبيله‌اش كسى امين‌تر از على عليه السلام نيافت ، از اين جهت او را به جانشينى خود تعيين كرد تا امانت‌هاى مردم را به صاحبانش بازگرداند و قرض‌هايش را ادا كند و دختر گرامىاش ، فاطمه و برخى ديگر از زنان را به مدينه برساند . على عليه السلام ، پس از انجام سفارش پيامبر صلى الله عليه و آله ، به همراه فاطمه ، مادر خود ، فاطمه ، دختر رسول خدا صلى الله عليه و آله و فاطمه ، دختر زبير و برخى ديگر به‌سوى مدينه راه افتاد و در « قُبا » « 1 » به پيامبر اكرم ملحق شد . « 2 »

على عليه السلام به خاطر جانبازىها و از خودگذشتگىهايش در راه حق ، در ميان ياران پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله بىنظير است . وى به جز در غزوه تبوك كه به امر پيامبر صلى الله عليه و آله در مدينه باقى ماند ، در تمام غزوات حضور داشت و غالباً در اثر ايثار و فداكارىهاى آن حضرت ، سپاه اسلام بر سپاه شرك غلبه مىنمود . وى با حريفى دست به گريبان نشد مگر اينكه او را از پاى درآورد و هرگز به دشمن پشت نكرد و فرمود : اگر همه عرب براى نبرد با من پشت به پشت يكديگر بدهند من به اين نبرد پشت نمىكنم . « 3 » بىترديد اگر جانبازىهاى اين پيشتاز اسلام نبود چه بسا كفار و مشركان در هر يك از جنگ‌هاى بدر واحد و خندق و خيبر و . . . چراغ رسالت را به‌آسانى خاموش كرده و پرچم حق را سرنگون ساخته بودند اينك گوشه‌اى از فداكارىهاى آن حضرت را در دو ميدان نبرد خندق و خيبر مرور مىكنيم : 1 - دشمنان اسلام از احزاب مختلف دست به دست هم دادند تا يكباره به مدينه بتازند و اسلام را نابود كنند . پيامبر صلى الله عليه و آله به پيشنهاد سلمان فارسى فرمان داد تا در