* جايگاه « صابران » و « متصبّران » در قيامت
حسن بن على مىگويد : از ابوالحسن - امام هادى عليه السلام - شنيدم كه فرمود : محمّد بن على عليه السلام فرمود : « إِذا كانَ يَوْمُ الْقِيامَةِ نادا مُنادٍ : ايْنَ الصّابِروُنَ ؟ فَيَقوُمُ عُنُقٌ مِنَ النّاسِ ، فَيُنادى مُنادٍ : ايْنَ الْمُتَصَبِّروُنَ ؟ فَيَقوُمُ عُنُقٌ مِنَ النّاسِ . فَقُلْتُ : جُعُلْتُ فِداكَ وَ ما الصّابِروُنَ ؟ قالَ : الصّابِروُنَ عَلى اداءِ الْفَرائِضِ وَ الْمُتَصَبِّروُنَ عَلى تَرْكِ الْمَعاصى . » « 1 » وقتى روز قيامت شود ، منادى ندا كند : كجايند صابران ؟ پس گروهى از مردم از جا برخيزند . دوباره مناديى ندا در دهد : كجايند متصبّران ( آنان كه به زحمت و رنج فراوان شكيبايى كردند ) ؟ باز گروهى از مردم به پا خيزند . عرض كردم : فدايت شوم ، صابران و متصبّران چه كسانى هستند ؟ فرمود : صابران كسانى هستند كه بر اداى واجبات پايدارند و متصبّران افرادى هستند كه رنج و زحمت ترك گناهان را تحمّل مىكنند . دو نكته : نكتهء مهمّ و در خور توجّه در اين روايت اين است كه امام عليه السلام - بر خلاف تصوّر عموم مردم كه بطور معمول صبر را در تحمّل گرفتاريها و بدبختيها يا پايدارى و استقامت در برابر دشمن در ميدان نبرد مىدانند - كاربرد عميقتر و دشوارترى از « صبر » و « صابران » ارائه داده است كه مردم يا بدان توجّه ندارند و يا مسأله در حدّ خواص مورد عنايت است . امام عليه السلام در اين بيان بسيار عميق براى صبر بر اداى واجبات و ترك گناهان در ميان بقيهء اقسام صبر ، جايگاه بلند و والايى قائل شده است ؛ چندان كه در روز قيامت ، در پاسخ