درس چهارم : : برخوردهاى اعتقادى و منطقى
در درس پيش به پارهاى از ابعاد اخلاق اجتماعى حضرت رضا ( ع ) در برخورد با اصحاب و ياران خود و پيروان مكتب اهل بيت ( ع ) اشاره كرديم . در اين درس به ابعاد ديگرى از اخلاق اجتماعى آن گرامى در برخورد با مخالفان فكرى و سياسى خاندان پيامبر ( ص ) مىپردازيم .
1 - موضعگيرى در برابر بستگان فاسد
اساس و محور اصلى رفتارهاى فردى و اجتماعى امامان ( ع ) را خدا و خشنودى او تشكيل مىداد . از اين رو ، تمام ارتباطها و برخوردهاى ايشان بر اين مبناى استوار ، تنظيم و پىريزى مىشد .
آن بزرگواران در برخوردها و معاشرتهايشان تا آنجا كه مربوط به شخص خودشان بود بزرگترين گذشتها ، عالىترين ايثارها و پرشورترين محبّتها را نسبت به ديگران داشتند ، امّا در جايى كه صحبت خدا و پاى مكتب در ميان بود ، كوچكترين اغماض و كمترين سازش و انعطافى از خود نشان نمىدادند ؛ هر چند فرد مخالف و فاسد از بستگان آنان بود .
امام رضا ( ع ) وقتى در يكى از بستگان خود ، خلاف و انحرافى در مسائل اعتقادى يا سياسى مىديد ، تذكر مىداد ، انتقاد مىكرد و موضع مىگرفت . از اين رو ، بستگان آن حضرت هرگز نمىتوانستند از خويشاوندى با او سوء استفاده كنند ؛ زيرا آن حضرت اين اجازه و مجال را به آنان نمىداد ؛ حتى بعضى را طرد مىكرد و افشا مىنمود تا امر بر