امامان معصوم عليهم السلام برگزيدگان الهى از ميان بندگانش مىباشند كه در پرتو شناخت عميق پروردگار و عبادت خالصانهء او ، چشمه سارهاى حكمت و دانش بر جويبار دل و جانشان به جريان افتاده و آنان را از ميان ديگر بندگان ، گريده حق و وارث كتاب خويش كرده است . امام رضا عليه السلام در تفسير آيه شريفه ؛ « ثُمَّ اوْرَثْنَا الْكِتابَ الَّذين اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا » « 1 » سپس اين كتاب ( آسمانى ) را به گروهى از بندگان برگزيده خود به ميراث داديم . فرمود : منظور فرزندان فاطمه ( امامان عليه السلام است . « 2 » وراثت كتاب آسمانى و آگاهى از تأويل و تفسير و علوم گسترده آن ، كمال منحصر به فردى است كه تنها معصومان عليهم السلام از آن برخوردار هستند . اينك پس از اين مقدمه كوتاه ، بحث كمالات نفسانى معصوم نهم عليه السلام را ضمن دو درس در چند محور مورد اشاره قرار مىدهيم .

اصطلاح « علم راسخ » يك اصطلاحى قرآنى و برگرفته شده از دو آيه « 3 » ، از جمله آيه شريفهء ذيل است : « . . . وَ ما يَعْلَمُ تَأويلَهُ الا اللَّه وَ الرَّاسِخُونَ فىِ الْعِلْمِ . . . » « 4 » تأويل آن را جز خدا و راسخان در علم ، نمىدانند .