تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ زندگانى امام كاظم (ع) (فارسى) — صفحة 142

مساهمون:

ص١٤٢

« كدام بهتان و سخن باطلى بزرگتر از گفتار كسانى است كه آفريدگار موجودات را به جسم بودن ، يا صورت داشتن ، يا مخلوق و محدود بودن و اعضا و جوارح داشتن توصيف كند ؟ خداوند از همهء اين اوصاف برتر و منزه است . « 1 » »

مرجئه

مرجئه از جمله گروههاى فكرى بودند كه در عصر امام كاظم ( ع ) فعّاليت داشتند . آنان بنا به دلائلى - كه به احتمال قوى جنبهء سياسى نيز داشته است - معتقد بودند ايمان يك باور قلبى است و عمل ، جزو آن نيست ؛ از اين رو تأثيرى در تشديد يا تضعيف آن ندارد . و چون باور ذهنى امرى بسيط و امر آن داير بين وجود و عدم است ، دچار شدت و ضعف نمىشود . انسان يا باور دارد يا ندارد . بر مبناى اين اعتقاد ، انجام اعمال زشت و خلاف شرع يك فرد مسلمان دليل بر بىايمانى وى نخواهد بود . طبيعى است كه چنين عقيده‌اى از سوى زمامداران اموى و عباسى كه سعى مىكردند براى حفظ موقعيّت تاج و تخت خود تنها نام اسلام و مسلمانى را يدك بكشند و در عمل هيچ گونه پايبندى بدان نداشتند ، مورد حمايت و جانبدارى قرار گيرد . امامان معصوم ( ع ) كه پيدايش و گسترش اين تفكر انحرافى را خطرى بزرگ براى سلامتى فكرى و معنوى جامعه اسلامى مىدانستند همواره بر روى جنبه‌هاى قلبى و عملى ايمان تأكيد مىورزيدند . امام كاظم ( ع ) همچون ديگر امامان ( ع ) در برابر اين اعتقاد نادرست ايستاد و آن را باطل شمرد . زمانى كه از آن حضرت در اين رابطه سؤال شد . فرمود : « انَّ الْايمانَ حالاتٌ وَ دَرَجاتٌ وَ طَبَقاتٌ وَ مَنازِلُ فَمِنْهُ التَّامُّ تَمامُهُ وَ مِنْهُ النَّاقِصُ الْمُنْتَهى نُقْصانُهُ وَ مِنْهُ الزَّائِدُ الرَّاجِحُ زِيادَتُهُ . « 2 » » ايمان دارى حالات ، درجات و مراتب و منازلى است . بعضى از مراتب آن ، تام و در نهايت تامى است . بعضى نيز ناقص و در نهايت نقصان است . بعضى مراتب هم ( نسبت به مراتب ديگر ) رجحان و افزونى دارد .

هامش
( 1 ) - كافى ، ج 1 ، ص 105 .
( 2 ) - كافى ، ج 2 ، ص 38 - 39 .